Kilka miesięcy temu miałam już okazję czytać powieść autorstwa Jenny Blackhurst. Jej „debiut” na polskim rynku wydawniczym - „Zanim pozwolę Ci wejść” nie był może thrillerem szokującym i zapadającym w pamięci, ale moje wrażenia z lektury były na tyle przyjemne, że z chęcią sięgnęłam po kolejną powieść autorki. „Czarownice nie płoną” znacząco odbiegają klimatem od poprzedniej pozycji, ale pokazują też pewien progres Jenny Blackhurst jako pisarki. Poza tym, doskonale wpisują się w październikową-halloweenową atmosferę.

Imogen Reid wraca po latach w swoje rodzinne strony. Po tym jak straciła prace potrzebuje miejsca, gdzie mogłaby otrzymać świeży start. Razem z mężem wprowadza się do swojego rodzinnego domu, ale już pierwsze chwile spędzone w miasteczku nie wróżą niczego dobrego. Wówczas Imogen po raz pierwszy spotyka Ellie - dziewczynkę, która straciła podczas pożaru całą swoją rodzinę i teraz zamieszkuje u rodziny zastępczej, i którą część mieszkańców wydaje się postrzegać jako wcielenie zła i czarownice. Kobieta od pierwszej chwili czuje dziwną bliskość z Ellie, a kiedy zostaje ona jej podopieczną, postanawia za wszelką cenę pomóc dziewczynce.

Jenny Blackhurst zdecydowanie udaje się od pierwszych stron wykreowanie ciężkiej, niepokojącej atmosfery, gdzie odczuwamy jakieś zbliżające się widmo zagrożenia i w której wyczuwalna jest także pewna dwuznaczność. Autorka pogrywa z czytelnikiem w pewną grę - z jednej strony notorycznie kwestionuje możliwość istnienia jakichkolwiek ponadnaturalnych zdolności, a z drugiej potęgując wrażenie obecności jakichś nienazwanych sił w miasteczku. Trochę obawiałam się kierunku jaki ostatecznie obierze w powieści Jenny Blackhurst, bo, jak być może pamiętacie, wątek paranormalny absolutnie nie przekonał mnie w przypadku „Co kryją jej oczy” Sarah Pinborough, ale w moim odczuciu „Czarownice nie płoną” proponują w tym zakresie całkiem ciekawe rozwiązanie.  

Podobnie jak w przypadku „Zanim pozwolę Ci wejść”, tak i „Czarownice nie płoną” przedstawiają historię z naprzemiennej perspektywy Imogen i Ellie, co jest o tyle dobrym pomysłem, że daje czytelnikowi lepszy pogląd na wydarzenia w miasteczku, jak i relacje która zaczyna łączyć kobietę z dziewczynką i która stanowi istotny fragment powieści. Obie te kreacje w ciekawy sposób się uzupełniają, ale Ellie zdecydowanie stanowi barwniejszą postać. Jest to bowiem bohaterka bardzo niejednoznaczna, budząca w jednej chwili współczucie a w kolejnej - trudny do sprecyzowania lęk. W kontekście postaci Ellie pojawia się ponad to obraz jej relacji z rówieśnikami - uchwycenie bolesnej prawdy, że czasami dzieci bywają okrutne i mogą zadać najwięcej cierpienia.

Wątek zbudowany wokół Imogen nie jest może rozczarowujący, ale cechuje go pewna wtórność. Mamy do czynienia z dojrzałą kobietą, która ma za sobą trudne dzieciństwo i skrywa jakąś tajemnice - jestem przekonana że natrafiliście na ten motyw już w jakimś innym thrillerze. Powieść Jenny Blackhurst pod pewnymi względami broni się jednak w tym zakresie - to właśnie te powodu stanowią doskonałą argumentację dla zaangażowania Imogen w życie dziewczynki. Ostrzegam też, że to ten typ bohaterki z którą trudno sympatyzować przede wszystkim przez wzgląd na sposób w jaki traktuje swojego męża, ale też brak profesjonalizmu i stawianie swojej osoby w centrum uwagi. Nie jest to w moim odczuciu wada powieści, ale wiem że niektórzy z Was preferują czytać o postaciach, z którymi mogą się czuć zżyci.

„Czarownice nie płoną” to lektura, którą czyta się bardzo szybko - głównie przez wzgląd na krótkie rozdziały i pewne uczucie niepewności jakie wywołuje w czytelniku. Jenny Blackhurst tworzy niesamowity klimat a gdzieś między wierszami pisze o rzeczach ważnych i trudnych, no i naprawdę zostawia czytelnika z uczuciem ciarek na plecach. Widzę progres jaki dokonała autorka i tym bardziej nie mogę się doczekać co pokaże dalej. 

Czarownice nie płoną, Jenny Blackhurst; tłum. Izabela Matuszewska; wydawnictwo Albatros; Warszawa 2018 ★★★★☆

A za możliwość lektury jak zwykle dziękuję wydawnictwu Albatros 

Kiedy człowiek decyduje się na założenie bloga i zaczyna angażować się w internetową społeczność miłośników książek, sytuacje, w których zasiada się do lektury nie wiedząc nic ani o samej fabule, ani wrażeniach innych czytelników, stają się coraz bardziej sporadyczne. Przynajmniej w moim przypadku. Powieść Caroliny De Robertis już choćby dlatego stanowi dla mnie swego rodzaju fenomen - przed otrzymaniem maila od wydawnictwa Albatros, nie słyszałam nic o „Perle" i zdecydowałam się na lekturę wyłącznie na podstawie opisu. Nie do końca tego się spodziewałam, przy czym nie traktowałabym tego w kategoriach wad. 

Perla Correa jest studentką psychologii, wierzącą w siłę umysłu i jej pierwsza reakcją na widok tajemniczego mężczyzny jest zaprzeczenie. Perla jest przekonana, że postać znajdująca się w jej salonie, ociekająca wodą i mająca problemy z artykulacją choćby pojedynczych słów to nic więcej niż wytwór jej wyobraźni. Do czasu. Wbrew logice, kobieta wydaje się dziwnie zafascynowana tajemniczym nieznajomym, a jego nieoczekiwana obecność staje się początkiem rozważań na temat jej własnego życia i relacji z bliskimi - ukochanym mężczyzną i ojcem.

 Realizm magiczny nie jest gatunkiem w kierunku, którego zbyt często grawituje moje zainteresowanie i chyba nie do końca byłam przygotowana na to jak szybko Carolina De Robertis wplecie pewne elementy w fabułę powieści. Dezorientacja i poczucie chaosu były dominującymi uczuciami, które towarzyszyły mi na początku lektury; zwłaszcza, że podniosły styl Caroliny De Robertis, śmiało operujący metaforami i obdarzony specyficznym rytmem oraz styl narracji - przeskakujący pomiędzy narratorami i wątkami również nie ułatwiają lektury.

Lektura „Perły" niejako wymusza na czytelniku pewien poziom skupienia - żeby odnaleźć się w opowiadanej historii i poskładać poszczególne elementy w całość. Część mnie poddaje w wątpliwość czy naprawdę była to niezbędne; z drugiej jednak strony - to właśnie ten specyficzny styl narracji powoduje pewien element tajemnicy. Carolina De Robertis umożliwia uzyskanie odpowiedzi na nurtujące pytania i zaskakuje czytelnika tym jak umiejętnie łączy poszczególne wątki (nawet powiązanie tajemniczego mężczyzny z wodą można niejako łączyć z dwoma osobnymi wątkami).

Tym czym Carolina De Robertis niejako zdobyła moje uznanie jest jednak pewien walor edukacyjny „Perły" i nieoczywiste przedstawienie postaci ojca Perli. Za pomocą niniejszej opowieści autorka przybliża czytelnikom pewien wycinek historii Argentyny, o którym nie wspomina się w szkołach, a przynajmniej nie w tych, do których uczęszczałam - okres dyktatury i "zniknięcie" około 30 000 obywateli. Carolina De Robertis nie unika pewnej graficzności i bestialstwa. porusza ponad to niesamowicie trudne i ciekawe kwestie - pewien dualizm jeśli chodzi o kogoś kogo określilibyśmy mianem zbrodniarza (mordercę, a jednak czułego ojca); pojawiają się też pytania o to w jaki sposób należałoby postrzegać bliskich takich osób. 

Pod pewnymi względami uważam, że Carolina De Robertis miała do opowiedzenia wystarczająco ciekawą historię by pominąć elementy realizmu magicznego i zastanawiam się czy niepotrzebnie nie odwracają one uwagi czytelnika od tragicznej historii Argentyny. Ale nawet pomimo pewnych trudności jakie towarzyszyły mi na początku, nie żałuję lektury - bo pod pewnymi względami, czuję się po niej bogatsza.

„Perła” Carolina De Robertis; tłum. Izabela Matuszewska; wydawnictwo Albatros; Warszawa 2018 ★★★☆☆

A za możliwość lektury bardzo dziękuję wydawnictwu Albatros

Długo czekałam na polską premierę debiutu Brit Bennett, prawdopodobnie od dnia gdy wydawnictwo Albatros wymieniło ów tytuł wśród tegorocznych zapowiedzi. Dopiero trzymając swój egzemplarz w dłoniach uświadomiłam sobie, że nie wiem tak naprawdę o czym opowiadają „Matki”. Owszem, w okolicach zagranicznej premiery, książka często przewijała się w Booktubowych filmach, ale potem została zastąpiona głośniejszymi tytułami. Do lektury zasiadłam zatem bez większych oczekiwań i wydaje mi się, że częściowo właśnie dlatego debiut Brit Bennett uderzył we mnie z taką siłą. 

Nie wiem jak to wygląda u Was, ale osobiście podejmuję decyzje o kolejnych lekturach bardzo spontanicznie, pod wpływem nastroju. Efektem takich decyzji są dziesiątki tytułów, na które oczekiwałam z niecierpliwością, zakupiłam tuż po premierze a potem porzuciłam nieprzeczytane na półkach bo nagle nabrałam ochoty na lekturę w zupełnie odmiennym klimacie. Chyba miałam nadzieję, że „Dom nad jeziorem” okaże się wyjątkiem od tej reguły, bo prozę Kate Morton darzę wyjątkową sympatią, ale przyzwyczajenie do poddawania się nastrojom i tym razem okazało się silniejsze. 

Sadie Sparrow musi uciekać do Kornwalii, do domu swojego dziadka. Mimo doświadczenia jako policjantka, pozwoliła się poddać emocjom i powiedziała o kilka słów za dużo. Teraz, jeśli jeszcze kiedykolwiek chce wrócić  do pracy musi na chwilę usunąć się z oczu swoim przełożonym. Dacie potrzebuje czegoś co odwróci jej uwagę - od problemów zawodowych, ale i prywatnych - i właśnie wtedy natrafia na opuszczoną posiadłość. Loeanneth należy do wiekowej autorki znanych kryminałów. Przed siedemdziesięciu laty, podczas rodzinnej uroczystości zaginął tam malutki chłopczyk - Theo i pomimo rozlicznych poszukiwań, nigdy nie dowiedziano się co wydarzyło się w 1933 r. Sadie jest jednak zdeterminowana by odkryć prawdę. 

W lekturze powieści Kate Morton jest coś przyjemnie znajomego. Autorka opracowała pewien koncept na swoje historie i teraz skrupulatnie się go trzyma - wydarzenia z przeszłości przeplatają się z tymi współczesnymi a ogniwem, które je łączy są jakieś rodzinne tajemnice. Chociaż pomijając ten ogólny zarys, każda z fabuł znacząco się od siebie różni, jest to nieco ryzykowne rozwiązanie. Gdyby czytać historie Kate Morton hurtowo, jedna po drugiej, pewnie można by odczuwać lekkie znużenie. Jej powieści wydawane są jednak na tyle rzadko, że nie stanowi to problemu. Zwłaszcza, że Kate Morton zdecydowanie dobrze czuje się w tych klimatach. 

Połączenie dwóch głównych wątków - historii Sadie i losów rodziny Edevane - wypada w sposób niezwykle naturalny i subtelny. Kate Morton, burząc niekiedy chronologię, zdradza kolejne elementy układanki, które tylko początkowo wydają się składać na dosyć przewidywalny scenariusz. Chociaż „Dom nad jeziorem” nie aspiruje do kryminału, autorka kilkakrotnie zaskakuje czytelników twistami fabularnymi. W trakcie całej historii podrzuca tyle prawdopodobnych losów Theo, że odgadnięcie prawdy staje się wyjątkowo trudne. 

Fascynuje zwłaszcza postać Alice i jej matki. Pomimo że ich losy poznajemy w szczątkowy sposób, Kate Morton kreuje je w niezwykle przekonujący sposób. Alice i Eleanor przechodzą diametralną przemianę, doskonale zarysowaną przez autorkę i posiadającą silne podłoże. Z perspektywy rozwikłania zagadki zaginięcia Thea, wisienkę na torcie stanowią fragmenty, w których Alice opowiada o procesie twórczym swoich kryminałów - i aż żałuję, że nie możemy ich przeczytać. I tylko samo zakończenie psuje cały efekt. Trochę za dużo tu zbiegów okoliczności jak na mój gust. 

 „Dom nad jeziorem” sprostał moim zawyżonym oczekiwaniom. Nikt tak jak Kate Morton nie łączy historii z przeszłości z teraźniejszymi wydarzeniami. Autorka zachwyca opowieścią o ogromnej miłości, atmosferą Kornwalii i kreacją postaci. Owszem, nie jest to może najlepsza powieść w dorobku Kate Morton, ale i tak zachwyca czytelnika. Pozostaje mi znowu czekać kolejny rok albo dwa na nową powieść, ale wiem że będzie warto. 

„Dom nad jeziorem” Kate Morton; wydawnictwo Albatros; Warszawa 2016 ★★★★½