"Mara Dyer. Zemsta" jest zakończeniem kolejnej serii z jakim udaje mi się w tym roku zapoznać. Tegoroczne postanowienie by kontynuować porozpoczynane cykle, ewidentnie idzie mi lepiej niż zakładałam, szkoda tylko, że czasami przynosi z sobą rozczarowanie. Trylogia o Marze Dyer była jedną z tych serii, o której wypowiadałam się w samych superlatywach. Owszem, słyszałam opinie, że ostatni tom wypada dużo gorzej na tle swoich poprzedniczek, ale chyba nie spodziewałam się, że będę je podzielać. I chociaż nie uważam by "Mara Dyer. Zemsta" stanowiła złe zakończenie, nie mogę zignorować faktu jak nierówna jest owa pozycja.

Mara po raz kolejny budzi się w nieznanym, tajemniczym pomieszczeniu - sama i zupełnie nieświadoma tego co z ostatnich wydarzeń jest prawdą a co jedynie wytworem jej wyobraźni. Z dala od przyjaciół, rodziny i Noaha, dziewczyna zaczyna podejrzewać, ze powoli popada w obłęd. Co gorsza, terapia jakiej jest poddawana, sprawia, że mara nie tylko traci swoje ponad naturalne zdolności, ale też znajduje się w dziwnym, otumanionym stanie, bez możliwości kontroli nad własnym ciałem. Ale nawet wtedy nie traci woli walki. Przy pomocy przyjaciół i kogoś kogo postrzegała jako wroga, Mara zamierza dowiedzieć się wreszcie prawdy - o tym co wydarzyło się na wyspie i o samej sobie.

Ostatni tom zdecydowanie odbiega klimatem od dwóch poprzednich. "Mara Dyer" uwodziła aurą tajemniczości i niepewności odnośnie tego, które z wydarzeń przedstawionych przez Marę są prawdziwe. Tymczasem "Mara Dyer. Zemsta", z wiadomych przyczyn, zostaje odarta z owych elementów. Jako że czytamy zakończenie trylogii, znamy już część odpowiedzi - w rzeczywistości fabuła ostatniego tomu snuje się tak naprawdę wokół jednego pytania czyli kto stoi za wydarzeniami w życiu naszych bohaterów. Brak znanych klimatów, niedobór wątków pobocznych i wydłużenie niektórych scen do granic możliwości, sprawiają że część powieści jest po prostu nudna i psuje wrażenie jakie wywołuje na czytelniku reszta historii. 

Finał trylogii jest rownież zdecydowanie bardziej mroczny od swoich poprzedniczek. Gdzieś na przestrzeni lat przesunięta została granica przemocy dopuszczalnej w gatunku Young Adult a powieść Michelle Hodkin jest tego żywym dowodem. Poderżnięte gardła, okaleczenia i ludzkie wnętrzności - krew leje się w owej historii niezwykle gęsto. Zresztą, wspomniany wyżej mrok pojawia się nie tylko w fabule, ale i samej bohaterce. Mary Dyer, którą pamiętacie z pierwszego tomu, już nie ma. Przemiana, jak najbardziej zrozumiała po tylu trudnych doświadczeniach, jest przy tym bardzo drastyczna. I chociaż z pewnością nie spotka się to z entuzjazmem wszystkich czytelnikowi, Michelle Hodkin należy się uznanie choćby i za samą odwagę.

To co nie zagrało to samo zakończenie. Mogłabym wybaczyć autorce te dłużyzny gdyby w zamian zafundowała swoim czytelnikom finał na miarę poprzednich tomów. Ale tak się nie stało. Owszem, uzyskaliśmy satysfakcjonującą odpowiedź na pytanie kto stoi za wydarzeniami i jaka jest przyczyna "zdolności" Mary, ale to wciąż za mało. Kulminacyjna scena, która z założenia miała chyba wzbudzić burzę emocji, irytowała swoją absurdalnością; autorka na siłę wplotła scenę zbliżenia między bohaterami; a ich ostateczna decyzja wręcz porażała ignorancją wobec tego jak wpłynie na resztę ludzi.

"Mara Dyer. Zemsta" pozostawiła mnie w głowie z mętlikiem, którego nadal nie uporządkowałam. Wciąż uważam, że cała uwaga wyróżnia się na tle gatunku Young Adult fabularną oryginalnością i klimatem i że warto poświęcić jej uwagę, ale równocześnie dostrzegam absurdalność i przerysowanie pewnych scen, zwłaszcza w finale. Michelle Hodkin mogła zrobić więcej i lepiej - atmosfera mroku, powrót do przyjaźni Mary i Jamiego i podanie na tacy najważniejszych odpowiedzi to nie to do czego nas przyzwyczaiła poprzednimi tomami. Pozostaje jednak pytanie - może po prostu oczekiwaliśmy zbyt dużo?

"Mara Dyer. Zemsta" Michelle Hodkin; wydawnictwo YA; Warszawa 2015  ★★★

Pewnie doskonale zdajecie sobie już z tego sprawę bo wspominałam o tym wielokrotnie na przestrzeni tych trzech miesięcy, ale jednym z moich głównych celów na rok 2016, jest kończenie serii. Cel spowodowany faktem, że z niezrozumiałych przyczyn zawsze miałam problem z zamykaniem danych historii i poznawaniem ich finału. Czytałam pierwszy tom serii, czasami jeszcze drugi, a potem zamiast kontynuować daną przygodę  rozpoczynałam kolejny cykl. Na swoich półkach posiadam wiele takich pierwszych części, niektórych pozbyłam się na przestrzeni lat bo straciłam zainteresowanie ich lekturą czy po prostu nie spodobały mi się na tyle by dalej inwestować w nie swój wolny czas. I chociaż nadal preferuję sięganie po tomy otwierające jakąś serię - jest w nich coś niebywale pociągającego - sukcesywnie staram się walczyć z owym nałogiem.

Przez ostatnie trzy miesiące zrobiłam ogromny krok milowy w realizacji swojego postanowienia. Nie wiem ile serii rozpoczęłam do końca 2015, ale do marca udało mi się zmniejszyć ową liczbę o pięć - chociaż lojalnie uprzedzam, że pewnie część z was uzna niektóre z tych osiągnięć za oszustwo (i być może będziecie mieć w tym odrobinę racji, ale zrzucimy na to zasłonę milczenia). Ten post powstał po to by trochę się przed wami pochwalić, ale przede wszystkim żeby podzielić się moimi ogólnymi odczuciami na temat danej serii - zdradzić ulubiony aspekt historii, ocenić czy cykl jako całość wart jest waszego zainteresowania. Nie zdradzę żadnych spoilerów (a przynajmniej nie bez uprzedzenia), nie będę rozwodzić się nad fabułą - będzie krótko i na temat a przynajmniej taką mam nadzieję, ale zobaczymy jak rozwinie się to w praniu.

"Oszustwo" numer jeden. Po pierwsze, wiem że w skład serii wchodzą jeszcze nowelki, ale z reguły nie przykładam do nich zbyt dużej uwagi. Po drugie, teoretycznie cykl ten nie jest jeszcze zakończony bo posiada dodatkowe dwa tomy. "Jedyna" definitywnie zamyka jednak wszystkie wątki pierwotnej trylogii. "Selekcja" przypomina mi trochę nieco bardziej młodzieżową wersję Disney'owskich bajek w dystopijnym świecie - mamy księcia, mamy pretendentkę do roli księżniczki i mamy mnóstwo dramatów po drodze. Kiera Cass nie tworzy dzieła wybitnego. Cała historia niemal za bardzo skupia się wokół miłosnych dramatów głównej bohaterki (która, swoją drogą, niemiłosiernie działa człowiekowi na nerwy) i ignoruje polityczne problemy i dystopijny klimat. Ale równocześnie jest w niej coś niesamowicie pociągającego i wciągającego.

Zdecydowanie nie żałuję czasu jaki poświęciłam na lekturę tych tytułów. To taka typowa guilty pleasure - silnie oparta na tym by czytelniczki podzieliły się na rożne "teamy" i shipowały swoje OTP. Ale takie uzależniające historie tez trzeba umieć tworzyć. Dodam tylko że seria zalicza drobny spadek formy w drugim tomie i że chyba, mimo wszystko, pierwsza część prezentuje się najlepiej. Owszem, zakończenie jest satysfakcjonujące i przynosi wszystkie odpowiedzi, ale następuje niejako zbyt szybko w porównaniu do poprzednich wydarzeń. A to co zraniło mnie najbardziej, to fakt, że Kiera Cass tak lekko przeszła nad śmiercią niektórych bohaterów. Po prostu można było to rozegrać trochę lepiej. 

Trylogia stanowi kwintesencje twórczości Colleen Hoover i gatunku New Adult ogółem. Fabuła w dziewięćdziesięciu procentach skupia się nad miłosnymi rozterkami bohaterów, a w pozostałych dziesięciu nad przeszłymi i obecnymi dramatami ich codziennego życia. Czy mi to przeszkadzało? Niekoniecznie. Colleen Hoover umie tworzyć wciągające i bardzo emocjonalne historie, a "Pułapka uczuć" zyskuje jeszcze sporo dzięki poezji wplecionej w fabułę tzw. slammów. Zdecydowanie jednak nie jest to najlepsze dzieło jakie wyszło spod pióra owej autorki. O ile uwielbiam tom pierwszy i pozostaję ślepa na jego wady o tyle nawet ja dostrzegam, że seria, z części na część, zalicza poważny spadek poziomu. I niestety nie da się tego zignorować.

Już drugi tom został napisany wyraźnie po to by sprawić przyjemność czytelnikom, a nie dlatego że wymagała tego fabuła. Koniec końców "Nieprzekraczalna granica" osobiście przypadła mi do gustu, ale wiem że wiele osób nie podziela mojego zdania. "Ta dziewczyna" była już natomiast zdecydowanie zbędnym dodatkiem. Jeśli autorka koniecznie chciała dodać coś do historii naszych bohaterów, mogła to zawrzeć w nowelce a nie oddzielnej powieści. Zdecydowanie polecam wam lekturę "Pułapki uczuć". Jeśli wam się spodoba - sięgnijcie także po "Nieprzekraczalną granicę". Ale "Ta dziewczyna" zdecydowanie jest tytułem, który możecie pominąć zapoznając się z ową historią. 

Podtrzymuję swoje zdanie, że twórczość K. A. Tucker to kwintesencja tego co dobre w literaturze New Adult. Fabuła skupia się głownie wokół miłosnej historii i demonów z jakimi zmagają się bohaterowie, ale żadna z przedstawionych opowieści nie jest wtórna i wprowadza coś nowego. K. A. Tucker ma tez doskonałe wyczucie jeśli chodzi o łączenie romantyzmu, erotyki, dramatu i humoru - wszystko występuje w odpowiednich proporcjach i nie budzi niesmaku w czytelnikach. Poza tym, autorka nie zapomina o tym, że New Adult również może zostać wzbogacone o ciekawe wątki poboczne i dobrze wykreowanych bohaterów drugoplanowych (zwłaszcza że niektórzy z nich powracają nieustannie przez wszystkie cztery tomy).

Seria stanowi tak naprawdę cztery niezależne historie i można je czytać samodzielnie, w dowolnej kolejności, bez znajomości poprzednich tomów. Bohaterowie drugoplanowi w następnych częściach zyskują swoje własne historie. Jeśli zdecyduje się na to by nie zachować chronologii pamiętajcie że możecie natrafić na drobne spoilery z poprzednich tomów. Osobiście polecam wam wszystkie tomy - chociaż moimi ulubieńcami są Pięć sposobów na upadek oraz Dziesięć płytkich oddechów - bo wydaje mi się że warto poświecić im chwile uwagi, ale jeśli koniecznie nie chcecie poznawać historii w kolejności jej publikacji, zróbcie sobie tą przyjemność i rozpocznijcie swoją przygodę od tomu pierwszego. To właśnie do tej powieści K. A. Tucker najczęściej nawiązuje w pozostałych częściach. 

Kolejne małe oszustwo bo przecież autorka napisała prequel owej historii, który doczekał się ostatnio polskiej premiery, ale - prawdę powiedziawszy - po prostu nie jestem nim zainteresowana a historia Hessy została już zamknięta w After. Bez siebie nie przetrwamy. Seria Anny Todd to kolejna opowieść New Adult, skupiona wokół historii (strasznie destrukcyjnej) miłości, uzależnień, podejmowania cholernie głupich decyzji i nieustannych kłótni. Zdecydowanie jest to lektura guilty pleasure, w której w oczy rzuca się sporo wad i niedociągnięć (by wymienić choćby wtórność fabuły, irytujących bohaterów  i absurdalne zwory akcji). Rownocześnie jest to jednak najbardziej uzależniający i przez to najszybciej przeze mnie przeczytany cykl w życiu. 

Wciąż uważam, że After to pozycja dla wielbicieli fanfików. Anna Todd prezentuje podobny styl, tempo akcji i chwyty fabularne. Owszem, pierwszy tom - After. Płomień pod moją skórą - nie powala poziomem, ale Annie Todd udaje się go utrzymać a nawet odrobinę podwyższyć wraz z rozwojem fabuły a nie każdej autorce się to udaje. No i nie mogę zignorować faktu jak szybko czytało się wszystkie tomy mimo ich monstrualnych rozmiarów. Zanim zdecydujecie się na lekturę bądźcie świadomi że seria zawiera wulgaryzmy i sporo scen erotycznych. Sama drugi raz raczej do owej historii nie wrócę (chociaż wiecie, nigdy nie mów nigdy), ale nie żałuje że się na nią zdecydowałam.

Trylogia, którą trudno mi zakwalifikować jakoś gatunkowo bo przez dużą część historii nie jesteśmy świadomi tego co stanowi prawdę a co obrazy podsuwane przez wyobraźnie. Mara Dyer zachwyciła mnie pierwotnie swoim klimatem i właśnie ową tajemniczością. Byłam pod wrażeniem kreacji głównych bohaterów i wątku miłosnego, który ciekawie uzupełnia ale nie przytłacza fabuły. Poza tym podziwiałam autorkę za umiejętność tworzenia zakończeń, które sprawiają że natychmiastowo mamy ochotę na kolejny tom (cliffhanger? Coś mi podpowiada że doskonale wiecie co mam w tym miejscu na myśli). Zdecydowanie nie jest to seria dla młodszej młodzieży - jest bardziej mroczna, bardziej brutalna - a im dalej w las tym więcej drzew czego apogeum dostrzegamy w trzeciej części.

Nie potrafię jednak pozbyć się wrażenia, że Michelle Hodkin nie udźwignęła ciężary owej historii. Po dwóch fantastycznych tomach (zwłaszcza dwójka zwala czytelnika z nóg), trzeci można nazwać jedynie jako zadowalający a to trochę za mało.  Osobiście nie żałuje lektury. Mimo wszystko to jedna z najbardziej oryginalnych pozycji z gatunku Young Adult i dla dwóch tak dobrych pozycji uważam że warto poświęcić całej serii chwile uwagi. Ale jeśli należycie do wąskiego grona czytelników, dla których zakończenie stanowi fundamentalne znaczenie - ratuje serie albo spisuje ją na straty - powinniście jeszcze raz zastanowić się czy warto inwestować w nią swój czas. 

Wśród trylogii młodzieżowych panuje dziwna skłonność do raczej słabego w stosunku do pozostałych drugiego tomu - zupełnie jakby autorzy mieli pomysł na wstęp, posiadali w głowie jakiś koncept jak zakończyć  ową historię, ale nie mieli pojęcia co zrobić ze środkiem - ile mogą już zdradzić, a ile zachować na wielki finał.  Z doświadczenia nie nastawiam się więc na coś niezwykłego, nawet jeśli, tak jak w przypadku "Mary Dyer. Tajemnica", pierwszy tom wywarł na mnie ogromne wrażenie. Zdarzają się jednak wypadki, w których wszelkie obawy okazują się bezpodstawne - Michelle Hodkin udowadnia, że kontynuacja nie tylko może sprostać oczekiwaniom, lecz jest w stanie je również przekroczyć. 

Mara traci całkowitą kontrolę nad swoim życiem. Jeszcze do niedawna wydawało jej się, że brak zrozumienia i panowania nad własnymi zdolnościami to najgorsze co może jej się przydarzyć - myliła się. Teraz, kiedy Mara wie, że Jude wcale nie zginął w ruinach szpitala psychiatrycznego, jest gotowa na wszystko by obronić swoich bliskich. Nie jest to jednak wcale takie proste, zwłaszcza kiedy nikt nie wierzy w jej słowa, a rodzina zmusza ją do udziału w specjalistycznej terapii w  Horyzontach. Mara może liczyć tylko na siebie i Noaha.  Podczas gdy pozornie biernie poddaje się leczeniu, w rzeczywistości razem z chłopakiem prowadzi śledztwo na temat własnych zdolności. Mara musi udowodnić, innym i samej sobie, że wcale nie zwariowała. Zanim będzie za późno.

Tytuł: The unbecoming of Mara Dyer (Mara Dyer #1)

Autor: Michelle Hodkin

Wydawca: Simon Pulse

Rok wydania: 2012

Strony: 464

Goodreads | Lubimy czytac | Book Depository

Odkąd jakiś czas temu rozpoczęłam subskrypcje kanałów na YouTube poświęconych książkom, lista tytułów, z którymi chciałabym się zapoznać wzrosłą jakieś pięć razy. Kiedy słuchasz jak ktoś z taką pasją i zaangażowaniem opowiada o jakiejś pozycji, a ty widzisz w jego spojrzeniu, e i tak stara się powstrzymać podekscytowanie, jest w tym coś niewątpliwie przyciągającego i zachęcającego. Coś, co sprawia, że nie sposób odwrócić wzroku i że już, natychmiast chcielibyście się z danym tytułem zapoznać. Tytułem, który prześladował mnie z tego powodu było właśnie "The unbecoming of Mara Dyer". A że żadne z wydawnictw nie wychodziło mi na przeciw? Cóż, musiałam się jakoś spiąć   i poznać ową historię w oryginale. Jedno mogę Wam zdradzić już teraz - było warto.

Mara Dyer nigdy nie podejrzewała, ze jej życie może zmienić się do tego stopnia i to na dodatek w tak krótkim czasie. Kiedy budzi się w szpitalu bez jakikolwiek wspomnień jak tam trafiła, wydaje jej się, że nie może jej się przytrafić już nic bardziej dziwnego. A jednak. Mara nie rozumie dlaczego poszła do opuszczonego budynku Tamtego wieczoru i co wydarzyło się w noc śmierci jej chłopaka i przyjaciółek. Niestety, jedyną osobą, która zna odpowiedź na owe pytanie (a przynajmniej powinna znać) jest ona sama.

Zgodnie z sugestią lekarza, Mara wraz z rodziną przeprowadza się do innego miasta. Nowe miejsce, szkoła i ludzie mają jej pomóc uporać się z przeszłością. Ale nic nie idzie zgodnie z planem. Najpierw Mara zaczyna widzieć twarze swoich zmarłych przyjaciół, a kiedy na dodatek wyobraża sobie sytuacje, które nigdy nie miały miejsca, boi się, że powoli traci rozum. Gdyby tego mało, jest jeszcze Noah - niesamowicie przystojny chłopak, który wydaje się osaczać Marę z każdej strony. Tylko czy naprawdę ma on tak czyste intencje jak wydaje się posiadać? Cóż, Mara nie jest tego pewna.

Historia, którą wykreowała Michelle Hodkin, mimo pewnych  schematów, które wszyscy doskonale już znamy, charakteryzuje się niesamowitym powiewem świeżości. Trudno mi opisać to co odczuwałam w trakcie lektury, żeby oddać prawdziwy sens. Słyszałam, ze podczas czytania "The unbecoming of Mara Dyer", momentami trudno odróżnić fakty od wytworów wyobraźni Mary, teraz jednak wiem co wszyscy mieli na myśli. W trakcie lektury, kiedy postrzegacie świat oczami Mary, możecie się poczuć jakbyście NAPRAWDĘ nią byli i jakbyście NAPRAWDĘ popadali w obłęd. Obrazy, które dostrzega Mara są tak żywe i prawdopodobne (precz duchom i innym paranormalnym stworzeniom!), że nawet przez myśl Wam nie przejdzie, że nie są one prawdziwe, dopóki nie zostaniecie z powrotem sprowadzeni na ziemię przez innych bohaterów.

Bo język Michelle Hodkin ma w sobie coś fascynującego. Mimo że nie posługuje się ona żadnymi skomplikowanym słownictwem, ani tym bardziej jakimś poetyckim stylem, pozostaje niezwykle przekonująca. Jej pióro jest po prostu niezwykle plastyczne. Pojedyncze zdania tworzą jakieś obrazy, które łączą się ze sobą w jeden ciąg. Zupełnie jakby była reżyserem filmu, który tworzy w naszej wyobraźni. 

Fabuła charakteryzuje się niezwykłą skrupulatnością. Pojedyncze detale, które początkowo wydają się byc zbędnym ozdobnikiem, z czasem nabierają sensu. W "The unbecoming of Mara Dyer" zetkniecie się z wieloma niewiadomymi, ale bez obaw - wraz ze zbliżaniem się do zakończenia, Michelle Hodkin uchyli wam rąbka tajemnicy. O! nie łudźcie się, nie uzyskacie odpowiedzi na wszystkie pytania, w końcu coś musi pozostać tajemnicą by zachęcić was do  dalszej lektury serii, ale równocześnie nie będziecie mieć już AŻ TAKIEGO mętliku w głowie.

"The unbecoming of Mara Dyer" to jednak nie tylko tajemnice, groza i szaleństwo, ale także bohaterowie (i to nie byle jacy!). Jeżeli obawiacie się, że Mara będzie doprowadzać was do szaleństwa swoją zrozpaczoną postawą, możecie odetchnąć z ulgą.  Owszem, nie jest tak, że z miejsca przechodzi do porządku dziennego z tym co przydarzyło się jej przyjaciołom, ale nie daje się też złamać. No i Noah! Och, drogie panie! mam dla was kandydata do zdobywcy waszego serducha. Noah nie jest typem złego chłopca, ale nie jest też ideałem. Choć zabrzmi to absurdalnie, pozostaje ludzki w swojej doskonałości - trochę narwany, ale za to czuł i współczujący. 

Wciąż nie potrafię wyjść ze zdumienia, że nikt nie wydał jeszcze tej powieści w Polsce. Nie będę mydlić Wam oczu, że nie posiada ona żadnych wad, ale tych doprawdy niezwykle trudno uniknąć, a te nieliczne możemy autorce wybaczyć (o! chociażby za Noaha). "The unbecoming of Mara Dyer" to owiana tajemnicą historia, od której trudno się oderwać. Historia, która zachwyca fabułą, językiem, ale także bohaterami. "The Evolution of Mara Dyer" z pewnością znajdzie się wśród moich przyszłych lektur. Zresztą, naprawdę spodziewaliście się, że może byc inaczej?