Ostatnimi czasy zauważyłam na naszym rodzimym rynku wydawniczym nową tendencję w odniesieniu do literatury młodzieżowej tzw. Young Adult. Owszem, wciąż wydaje się powieści względnie nowe i budzące ogrom emocji wśród zagranicznych czytelników. Ale przeplata się je tytułami, których oryginalna premiera miała miejsce kilka lat wstecz i nawet jeśli dawniej cieszyły się popularnością, obecnie wspomina się o nich sporadycznie, jeśli w ogóle. Dotyczy to choćby wydanej przez Młody Book! „Zresetowanej”, „Alyssy i czarów” od Uroborosa czy właśnie „Chmur z keczupu” od Papierowego Księżyca.

Nikt inny nie wie co wydarzyło się tamtego dnia. „Zoe” wciąż może prowadzić względnie normalne życie nastolatki - chodzić na imprezy z najlepszą przyjaciółką, opiekować się młodszymi siostrami i zastanawiać się co wywołało wrogość pomiędzy jej matką a dziadkiem. A przynajmniej może być tak w teorii. „Zoe” trudno poradzić sobie z wyrzutami sumienia i potrzebuje kogoś komu mogłaby się zwierzyć. To dlatego zaczyna pisać listy do mężczyzny przebywającego w celu śmierci - aby opowiedzieć komuś co tak naprawdę wydarzyło się tamtego dnia i chociaż w ten sposób oczyścić swoje sumienie.

Historia „Zoe” zostaje w całości opowiedziana za pośrednictwem listów jakie nastolatka kieruje do więźnia oczekującego na wykonanie kary śmierci. A chociaż forma epistolarna nie zawsze sprawdza się w moim przypadku - przyznaje że czasami utrudnia mi ona emocjonalne zaangażowanie w lekturę - to właśnie ona pierwotnie zwróciła moją uwagę na „Chmury z keczupu”. Koncept fabularny - wspomniane zwierzenia nastolatki więźniowi; brzmiał może jak coś naciąganego i mało realnego, ale przy tym niesamowicie świeżego i oryginalnego w literaturze Young Adult.

„Chmury z keczupu” charakteryzuje pewna aura tajemniczości - Annabel Pitcher bardzo stopniowo ujawnia tajemnice związane ze „zbrodnią” „Zoe”. Buduje tym samym napięcie i mobilizuje czytelnika do nieprzerwanej lektury. Przy czym samo ujawnienie „wielkiej tajemnicy” nie jest może tak spektakularne w stosunku do wykreowanie atmosfery. Na szczęście nie jest to jednak jedyny wątek poruszony w powieści - gdzieś między wierszami pojawia się temat dziadka dziewczynki i konfliktu rodzinnego związanego z jego osobą; życia rodziny, w której jeden z członków jest osobą z niepełnosprawnością (najmłodsza siostra „Zoe” jest głucha) - w tym poczucia zaniedbania innych dzieci; a także konflikt pomiędzy rodzicami.

Wszystkie wspomniane tematy cechuje pewna subtelność - pewne kwestie nie zostają nazwane wprost, co dziwi mnie o tyle, że język jakim zostały napisane „Chmury z keczupu” sugeruje, że targetem Annabel Pitcher było raczej młodsze spektrum młodzieży. Niesamowicie młody, a momentami wręcz infantylny głos narratorki sprawiał, że czułam się jakbym czytała powieść middle grade a nie Young Adult co przeszkadzało mi o tyle, że nie tego się spodziewałam. Miałam też pewien problem z główną bohaterką - „Zoe”. Możliwe że Annabel Pitcher celowo kreowała ją na postać antypatyczną (tzw. unlikeable character), ale egoizm i zapatrzenie w siebie narratorki zaczął mnie już irytować.

Zakończyłam lekturę „Chmur z keczupu” z mieszanymi uczuciami. Annabel Pitcher miała ciekawy i oryginalny pomysł na powieść, ale pewne aspekty tej historii nie pozwalały mi w pełni czerpać przyjemności z lektury - bardzo młody, wręcz infantylny głos narratorki; postępowanie „Zoe”; a także spora rola jaką odgrywa w fabule trójkąt miłosny.  Jestem chyba w mniejszości - spore grono polskich czytelników nie szczędzi względem tej historii słów aprobaty i dlatego nie zniechęcam Was do lektury. Warto mieć jednak na uwadze fakt, że w oczach niektórych czytelników nie jest to historia pozbawiona wad.

Chmury z keczupu, Annabel Pitcher; tłum. Donata Olejnik; wydawnictwo Papierowy Księżyc; Słupsk 2018 ★★★½☆

Za możliwość lektury bardzo dziękuję wydawnictwu Papierowy Księżyc

Kiedy kilka lat temu przeczytałam po raz pierwszy „Cinder”, pomimo zachwytu wykreowaną przez Marissę Meyer historią, nie kontynuowałam lektury „Sagi Księżycowej”. Trochę dlatego że jak wiecie mam dziwną tendencję do tego by nie dokańczać rozpoczynanych serii, ale także przez zniechęcenie wynikające z decyzji wydawnictwa Egmont (o zaprzestaniu wydawania niniejszego cyklu). Dzięki działaniom Papierowego Księżyca w końcu udało mi się jednak przeczytać „Scarlet”. I wciąż zachwycam się opowieścią Marissy Meyer.

Scarlet Benoit nie wierzy w to, że jej babcia uciekła bez słowa pożegnania; jest przekonana, że za zniknięcie kobiety odpowiadają osoby trzeciej i że prawdopodobnie potrzebuje pomocy wnuczki. Szybko okazuje się jednak, że Scarlet nie wie o wielu rzeczach związanych z przeszłością starszej pani, a jedyną osobą będącą w stanie jej pomóc jest tajemniczy pięściarz - Wilk. Dziewczyna mu nie ufa, ale okoliczności zmuszają ich do współpracy. Tymczasem Cinder stara się zmierzyć z informacjami, których dowiedziała się na swój temat. Jest zagubiona i zdeterminowana, ale wie, że w końcu będzie zmuszona stawić czoło Księżycowej Królowej.

Zgodzę się z opiniami, że w porównaniu z niektórymi powieściami Young Adult, „Saga Księżycowa” wydaje się być skierowana do nieco młodszego odbiorcy. Brak tu przemocy, choćby sugestii o seksualnym napięciu, a sama autorka decyduje się na pewne uproszczenia jeśli chodzi o kreacje świata czy samą fabułę. Tylko, że zupełnie mi to nie przeszkadza w przypadku „Scarlet”. Marissa Meyer wciąż zachwyca mnie baśniowym klimatem rodem z animacji Disneya (które jak wszyscy wiemy - uwielbiam) i tym w jaki sposób przełamuje go elementami science fiction.

„Scarlet” stanowi przykład solidnego „tomu mostu” - kontynuacji. Marissa Meyer w doskonały sposób radzi sobie z łączeniem starych i nowych wątków - śledzimy naprzemiennie losy zarówno Cinder jak i Scarlet i powoli odkrywamy w jaki sposób się ze sobą łączą. A chociaż obawiałam się trochę czy autorka zdoła mnie w równym stopniu zainteresować nowymi wątkami  - przyznaję, że dostrzegam w nich jedynie zalety. Marissa Meyer dosłownie poszerza granicę świata przedstawionego - to już nie tylko Nowy Pekin, ale też Francja. A i tak najsilniejszym atutem „Scarlet” pozostają nowi bohaterowie.

I nie chodzi mi wyłącznie o Scarlet i Wilka, ale przede wszystkim kapitana Thorne’a (ten humor <3). Nowi bohaterowie wprowadzają urozmaicenie i koloryt a dzięki ich obecności nie skupiamy się też w takim stopniu na wątku romantycznym. Fabuła wciąż w dużej mierze skupia się na „romansach” i pojawia się kilka scen „cliché” (które jednak wpisują się jakoś w baśniowy klimat), ale zostaje zbalansowana cudnym wątkiem przyjaźni pomiędzy Cinder a Thornem, tajemnicy zaginięcia babci Scarlet czy przeszłością Cinder.

Dostrzegam to, że „Saga Księżycowa” odbiega klimatem od współczesnej literatury Young Adult i przez to może budzić nieco sprzeczne emocje w czytelnikach. Ale jeśli uwielbiacie baśniowy klimat i lekturę przepełnioną zarówno akcją jak i humorem, powinniście zainteresować się twórczością Marissy Meyer. Zwłaszcza, że „Scarlet” w niczym nie ustępuje pierwszemu tomowi, a pod pewnymi względami - nawet go przewyższa.

Scarlet, Marissa Meyer; tłum. Magdalena Grajcar; wydawnictwo Papierowy Księżyc; Słupsk 2018 ★★★★★

Za możliwość lektury bardzo dziękuję wydawnictwu Papierowy Księżyc

Jeśli tylko nie stronicie całkowicie od literatury Young Adult prawdopodobnie słyszeliście o „Sadze Księżycowej" i oburzeniu czytelników w związku z przerwaniem wydawania serii po drugim tomie. Powieści Marissy Meyer swego czasu były bardzo popularne wśród zagranicznych booktuberów a jak dobrze wiemy nieustanne przypominanie o jakimś tytule wcale nie pomaga przy złamanym serduchu czytelnika. Co prawda wydawnictwo Papierowy Księżyc ogłosiło, że na nowo zajmą się wydawaniem cyklu, ale czas płynął, a wznowienie „Cinder" jakoś nie pojawiało się na księgarnianych półkach. Aż do teraz, 

Ulice Nowego Pekinu nie są miejscem, w którym można czuć się w pełni bezpiecznie. Nad państwem wisi widmo wojny z Księżycowymi, a na domiar złego ludność dziesiątkowana jest przez tajemniczą zarazę. Cinder, utelentowany mechanik - cyborg, marzy o tym aby opuścic Nowy Pekin oraz swoja prawną opiekunkę i razem z androidem Eko - miłośniczką koronek i świecidełek zacząć życie na nowo. Jeden z pozornie zwyczajnych dni na targu wywraca jednak życie dziewczyny do góry nogami - wizyta księcia Kaia mimowolnie wplątuje ją w polityczne intrygi, a zaraza odciska piętno na kimś jej wyjątkowo bliskim.  

Kilka lat temu miałam okazję zapoznać się z pierwszym wydaniem „Cinder" i przyznaję, że lektura wywarła na mnie wówczas bardzo dobre wrażenie, ale nie byłam przekonana czy ów sytuacja się powtórzy. Na przestrzeni tego czasu mój gust czytelniczy uległ jednak pewnym zmianom i obawiałam się nieco, że historia Marissy Meyer nie uwiedzie mnie już w równym stopniu swoim baśniowym klimatem. Ale zupełnie niepotrzebnie. Tak jak w przypadku „Bez serca", Marissa Meyer pokazuje, że bardzo dobrze radzi sobie z łączeniem baśniowego klimatu i elementów własnego świata przedstawionego. W przypadku „Cinder", przede wszystkim dostrzegamy inspiracje „Kopciuszkiem", ale na przestrzeni całej powieści możemy znaleźć wskazówki co do innych baśni.

Świat „Sagi Księżycowej" posiada w sobie pewne elementy science fiction, ale są one na tyle subtelne, że nawet jeśli nie do końca odnajdujecie się w tym gatunku, jak ja, nie powinny Wam one przeszkadzać. Chociaż Marissa Meyer kreuje fikcyjną rzeczywistość z rozmachem - nie ograniczając się jedynie do granic Nowego Pekinu i wplatając w historie wątki polityczne - nie da się ukryć, że „Cinder" przedstawia nam czytelnikom zaledwie pewien zarys. Niektóre kwestie nie otrzymują jeszcze rozwinięcia, ale autorka tym samym tylko zaostrza apetyt na kolejne tomy serii.

Chociaż osobiście nie przeszkadzają mi historie o niespiesznej akcji, jestem w stanie docenić przeciwny scenariusz - taki jak ten „Cinder", gdzie praktycznie w każdej scenie mamy do czynienia z wydarzeniami popychającymi fabułę do przodu, a dominacja dialogów dodatkowo dynamizuje historię.  A chociaż dostrzegam pewne mankamenty „Cinder", jestem je sobie w stanie wytłumaczyć. Zarówno wątek "insta love" w przypadku Cinder jak i Kaia, czy też tendencja do kreowania czarno-białych postaci wpisuje się w pewną baśniową konwencję i przez to nie traktuję tego jako wadę opowieści. 

Chyba sami dostrzegacie, ze po raz kolejny pozostaję pod urokiem historii wykreowanej przez Marissę Meyer. Dla kogoś kto zakochany jest w Disney'owskich animacjach i baśniach, połączenie bajkowego klimatu i elementów science-fiction okazuje się doskonałą mieszanką. Przebieram nogami do premiery „Scarlett" (zwłaszcza, ze drugiego tomu „Sagi Księżycowej" nigdy nie czytałam), a Was zachęcam do lektury „Cinder".

 „Cinder” Marissa Meyer; tłum. Magdalena Grajcar; wydawnictwo Papierowy Księżyc; Słupsk 2017 ★★★★★

Nie wiem dlaczego, ale, pomimo że powieść Rene Denfeld kilkakrotnie przewinęła mi się przed oczami na zagranicznym booktubie czy też bookstagramie, nie miałam absolutnie pojęcia o czym opowiada. Decydując się na lekturę, jedynie pobieżnie rzuciłam okiem na opis z tyłu okładki. Zasugerowałam się blurbem autorki „Cyrku nocy"i przekonaniem, że widziałam ów powieść w "rękach" zagranicznych czytelników. A chociaż po pierwszych kilku stronach zastanawiałam się czy nie zrobiłam błędu, pod koniec lektury byłam już całkowicie oczarowana prozą Rene Denfeld.

Jestem osobą, która pokłada wiarę w drugim człowieku i jeśli słyszę czyjeś obietnice, zakładam, że prędzej czy później zostaną one dotrzymane. Ale w pewnym momencie sama zaczęłam się zastanawiać czy „Bez serca" doczeka się polskiej premiery. Wydawnictwo Papierowy Księżyc tak często przekładało oficjalną datę wydania, że powoli przygotowywałam się na rozczarowanie. Tymczasem czekała mnie miła niespodzianka. Powieść Marissy Meyer rzeczywiście trafiła na księgarniane półki a wkrótce po tym - także do moich domowych zbiorów. A choć podskórnie czułam, ze „Bez serca" wpasuje się w moje czytelnicze gusta, nie spodziewałam się, że ta historia tak mnie w sobie rozkocha. 

Nie chciałam zwlekać zbyt długo z lekturą trzeciego - finalnego już tomu trylogii Grisza. Żeby nie zapomnieć ważnych dla fabuły informacji i bohaterów, ale przede wszystkim żeby nie stracić zainteresowania opowiadaną przez Leigh Bardugo historią. Jeśli uważnie śledzicie moją “literacką wędrówkę”, wiecie że „Szturm i grom” spodobał mi się o oczko mniej niż pierwszy tom trylogii a kolejne negatywne opinie dotyczące całej serii nie pomagały mi utrzymać uczucia ekscytacji, tak samo zresztą jak spoilery dotyczące wielkiego finału. Kiedy zamknęłam swój egzemplarz „Ruiny i rewolty” nie poczułam rozczarowania, ale nie rozumiem zachwytów nad całą serią za granicą.

Końcówka roku należała w dużej mierze do Leigh Bardugo. „Szóstka wron” jej autorstwa atakowała mnie chyba z każdego zakątka internetu - blogów, YouTube’a, a w szczególności Instagrama - a ataki te były tak liczne i przekonujące, że w pewnym momencie książka zniknęła z księgarnianych (tradycyjnych i wirtualnych) półek; a i pierwsza trylogia „Grisza” ponownie zaczęła wzbudzać zainteresowanie czytelnika.  Przyznaję, że długo biłam się z myślami, po którą powieść Leigh Bardugo sięgnąć w następnej kolejności - logika wskazywałaby na  „Szturm i grom”, ale najnowszy tytuł autorki jakoś bardziej przekonywał. W końcu decyzja została podjęta. 

Po wydarzeniach jakie rozegrały się w Fałdzie, Mal i Alina nieustannie się przemieszczają, ukrywając swoją prawdziwą tożsamość. Ich ucieczka szybko okazuje się jednak bezcelowa. Darkling nie zginął w Fałdzie Cienia, zyskał za to całkiem nowe i jeszcze bardziej przerażające moce. Alina uświadamia sobie, że jest jedyną szansą dla Ravki - tylko ona może bowiem pokonać Darklinga. Przyzywaczka Słońca nie jest jednak pewna komu może ufać - Malowi czyli swojej pierwszej miłości; aroganckiemu korsarzowi, który wydaje się skrywać tajemnice - Sturmhondowi; a może to Darkling ma racje i tak naprawdę tylko ich dwójka może się wzajemnie zrozumieć?

Nie byłam bezwarunkowo zakochana w pierwszym tomie trylogii, ale pomimo drobnych wad, czerpałam niesamowitą przyjemność z lektury. Trochę na przekór czytelnikom z portalu Goodreads, oceniam natomiast „Szturm i grom” o oczko niżej niż poprzedniczkę. Leigh Bardugo ma kilka asów w rękawie, którymi wprawnie dysponuje. Po pierwsze, rozszerza z perspektywy granice świata świata przedstawionego, przybliżając nam jego nowe terytoria. Po drugie, zaznajamia nas z nowymi postaciami, z których na pierwszy plan wysuwa się Sturmhond - arogancki, ale i niesamowicie dowcipny korsarz, który z miejsca zdobywa sympatię (a może nawet coś więcej!) czytelnika. 

Zdecydowanie największym atutem pozostaje jednak pewien element w kreacji głównej bohaterki. Leigh Bardugo nie idealizuje głównej bohaterki i pokazuje nam niejako jej drugie oblicze. Wreszcie ktoś zdecydował się podkreślić jak zgubne działanie może nieść potężna moc - jak uzależniające potrafi być władanie magią i jak obezwładniające może być pragnienie by otrzymać więcej. Liczę na to, że Leigh Bardugo nie porzuci tego wątku i poprowadzi postać Aliny w tym kierunku. Zwłaszcza, że, niestety!, pod innymi względami jej bohaterka niepokojąco często budzi w czytelniku irytację (choć i tak pod tym względem nawet nie zbliża się do Mala). 

Mocny początek i finał dzieli jednak dosyć przeciętny środek. Nie można powiedzieć żeby absolutnie nic się nie działo w fabule, ale czytelnik nie odczuwa równie silnej co w pozostałych fragmentach więzi z bohaterami i przez to może odczuwać znużenie. Liczyłam też na to, że Leigh Bardugo lepiej wykorzysta ogromny potencjał Darklinga, który - niestety! - został nieco zepchnięty na dalszy plan. Całej sytuacji, choć to już kwestia wyłącznie polskiego wydania, nie ułatwiają ciągłe literówki i błędy. 

„Szturm i grom” to dobra kontynuacja trylogii. Leigh Bardugo przybliża nam kolejne zakątki wykreowanego świata i przedstawia nowych, fascynujących bohaterów (Sturmhond <3). Ale mogło być znacznie lepiej. Autorka niepotrzebnie wplotła do fabuły tyle scen związanych z dylematami sercowymi Aliny i Mala - wystarczyło w ich miejsce szerzej opisać moralne rozterki bohaterki; umieścić więcej słownych potyczek Sturmhonda i Aliny; albo dopuścić do głosu Darklinga. I miejmy nadzieję, że „Ruina i rewolta” tego błędu nie powieli. 

„Szturm i grom” Leigh Bardugo; wydawnictwo Papierowy Księżyc; Słupsk 2014 ★★★½

Zabierałam się za lekturę „Cienia i kości” od bardzo dawna, ale jakoś koniec końców zabrać się za to nie mogłam. Owszem, nasłuchałam się sporo miłych słów na temat trylogii Leigh Bardugo, ale na każdą taką opinię pojawiała się także inna, bardziej oszczędna w komplementy. Przez pewien okres zastanawiałam się już nawet czy nie sięgnąć po „Szóstkę wron” bez znajomości trylogii Grisza. Nie pozwolił mi na to mój czytelniczy pedantyczny, ale zdecydowanie nie żałuję. Jestem zaskoczona niemal w takim samym stopniu jak Wy, ale bawiłam się wybornie w trakcie lektury. 

Ravka, słynąca dawniej ze swej siły i potęgi, znajduje się obecnie w stanie ciągłego zagrożenia ze strony swoich wrogów. Niebezpieczeństwo znajduje się także wewnątrz kraju a jest nim Fałda Cienia - pasmo ciemności rozdzierające Ravkę na pół i pełne śmiercionośnych stworzeń. Po raz pierwszy odnowy pojawia się jednak promyk nadziei. Alina Starkov, pobierająca nauki na Kartografa, odkrywa w sobie ogromną moc. Po tym jak jej pułk zostaje zaatakowany przez Fałdę a Alinie udaje się odpędzić atakujące stworzenia, zostaje przewieziona do Małego Pałacu. Dziewczyna staje się Griszą - ulubienicą siejącego postrach Darklinga i zaczyna pobierać odpowiednie nauki. Tylko czy naprawdę może wierzyć ludziom dookoła niej?

„Cień i kość” nie należy do najbardziej oryginalnych historii jeśli chodzi o gatunek Young Adult czy fantastykę - a mówi wam to osoba, która nie zetknęła się ze zbyt dużą ilością powieści tego rodzaju. Leigh Bardugo czerpie z wielu dosyć otartych motywów - mamy nieświadomą swojej ogromnej mocy nastolatkę, która jako jedyna może ocalić świat, szarą myszkę, którą dziwnym zbiegiem okoliczności interesują się nagle wszyscy osobnicy płci przeciwnej; no i ten nieszczęsny trójkąt miłosny - ale aż chciałoby się powiedzieć: i co z tego?

Leigh Bardugo posiada w swoim piórze coś uzależniającego; coś co sprawia, że pomimo owych motywów, literówek czy faktu, że zazwyczaj rzadko sięgam po fantastykę pochłaniałam kolejne strony z niesamowitą zachłannością. Na czym polega ów fenomen? Chciałabym powiedzieć, że to wszystko zasługa Darklinga - jednej z najlepiej nakreślonych postaci w literaturze YA, która zachwyca swoją wielowymiarowością charyzmą a już zdecydowanie  gdy mowa o tzw. czarnych charakterach. Ale takim stwierdzeniem nie oddałabym sprawiedliwości Leigh Bardugo. 

Autorka kreuje na kartach swojej powieści niesamowicie fascynujący świat, silnie inspirowany Rosją - świat, który nie tylko wyróżnia się specyficznym krajobrazem, ale także hierarchią magiczną i specyficznym językiem. Co więcej, Leigh Bardugo w odpowiedni sposób rozplanowuje fabułę - powieść nie jest przepełniona akcją (nie da się ukryć, że występują nieco spokojniejsze fragmenty, w których autorka buduje świat przedstawiony inkarnację bohaterów), ale w odpowiednich momentach wprowadza pewne zwroty. 

 „Cień i kość” to powieść, która niesamowicie pozytywnie mnie zaskoczyła. Leigh Bardugo powiela pewne schematy, ale oferuje swoim czytelnikom sporo w zamian - kreacje niesamowitych postaci (Darkling <3), rozbudowany świat przedstawiony i dobrze rozpisane, naturalne dialogi. Wahałam się czy sięgać po trylogie Grisza, ale absolutnie niepotrzebnie. Jestem oczarowana i proszę o więcej. 

„Cień i kość” Leigh Bardugo; wydawnictwo Papierowy Księżyc; Słupsk 2013 ★★★★

Czasami dobrze jest sięgnąć po powieść, o której nie posiadacie zbyt wiele informacji na temat fabuły. I nie chodzi mi nawet o element zaskoczenia w trakcie lektury. Gdybym wiedziała o czym tak naprawdę opowiada „Głowa pełna duchów” prawdopodobnie wcale nie sięgnęłabym po ów tytuł. Chociaż powieść Paula Tremblay’a określa się jako thriller, już sam opis, nie wspominając nawet o właściwej fabule, przywołuje raczej na myśl horror. A jak być może pamiętacie, nie do końca jest to moja para kaloszy. 

Rodzina Barrettów należy do całkiem zwyczajnych przedstawicieli klasy średniej z tą różnicą, że po utracie przez ojca posady, ciężar obowiązku utrzymania rodziny spadł na matkę. Pozorny spokój zostaje zakłócony chorobą starszej z dwóch córek. Czternastoletnia Marjorie zaczyna przejawiać symptomy schizofrenii. Lekarze nie potrafią pomóc dziewczynce, miejscowy ksiądz wydaje się z kolei przekonany, że została ona opętana przez demonami zaleca przeprowadzenie egzorcyzmu. W międzyczasie rodzina Barrettów staje się gwiazdami reality show „Opętanie”. Świadkami obłędu Marjorie są już nie tylko jej bliscy, ale także wpuszczona do domu ekipa telewizyjna. 

„Głowa pełna duchów” to powieść, której klimatem znacznie bliżej do horroru niż thrillera (chociaż nie mogę nazwać samej siebie specjalistką w tym gatunku). Niektóre sceny budzą autentyczny strach a niekiedy wręcz obrzydzenie a wrażenie to Paul Tremblay tylko jeszcze potęguje obierając za narratorkę ośmioletnią dziewczynkę, której spojrzenie na świat przepełnione jest niewinnością i pewną nieświadomością. Zresztą, poprzez blogowe wpisy stanowiące omówienie „Opętania” poprzedzające każdą część powieści, autor przywołuje kilkanaście znanych horrorów. 

Paul Tremblay w idealny sposób konstruuje historię i tak naprawdę nic nie wydaje się w niej przypadkowe. Wstępna scena, w której poznajemy dwudziestotrzyletnią Merry pomaga mu w zbudowaniu atmosfery napięcia i niepokoju - bo od samego początku jesteśmy świadomi, że historia Barrettów nie ma szczęśliwego zakończenia. Wspomniane wyżej wpisy blogowe wytracają krytykom z rąk broń w postaci zarzutu wykorzystania schematów - bo autor sam zwraca uwagę na podobieństwa niektórych scen z klasyką horroru. 

Co więcej, Paul Tremblay doskonale nakreśla także w swojej powieści dramat rodziny. Autor przybliża nam wpływ jaki choroba Marjorie wywiera na psychikę poszczególnych członków rodziny a szczególną wagę przykłada do więzi jaka łączy dziewczynkę z młodszą siostrą. Trudno nie dostrzec bliskości między siostrami, która powoli przeradza się w relacje toksyczną a wręcz wyniszczającą i co stawia samo zakończenie w jeszcze bardziej przerażającym świetle. 

„Głowa pełna duchów” nie jest powieścią po jaką sięgam na co dzień. Pewne sceny wydały mi się aż nazbyt przerażające i odrażające i utrudniało nie to niekiedy lekturę. Ale mimo to nie mogę nie dostrzec zalet ów tytułu - talentu Paula Tremblay’a do zbudowania odpowiedniego klimatu, precyzji przy rozplanowaniu fabuły i uchwycenia niezwykle przekonującej a przez to jeszcze bardziej przerażającej siostrzanej relacji. Nie widzę samej siebie żebym jeszcze raz zasiadła do lektury, ale jestem wdzięczna za to, że miałam okazję się z nią zapoznać - a i Was do tego zachęcam. 

Za lekturę dziękuję wydawnictwu Papierowy Księżyc

„Głowa pełna duchów” Paul Tremblay; wydawnictwo Papierowy księżyc;  Słupsk 2016 ★★★★

Gdyby nie zagraniczny booktube, prawodopodobnie nie zainteresowalabym się debiutancką powieścią Becky Albertalli. Żyłam w przekonaniu, że literatura z wyraźnie nakreślonym wątkiem LGBTQ+ nie jest czymś co może mi przypaść do gustu - o co obwiniam teraz bardzo przeciętną młodzieżówkę o uczuciu między dwoma nastolatkami i co, oczywiście!, nie miało wiele wspólnego z prawdą. Zetknęłam się z kilkoma zawiedzionymi opiniami wśród polskich czytelników, ale na szczęście sama się z nimi nie identyfikuje!

Szesnastoleni Simon Spier ukrywa seoją orientacje seksualną - nie chodzi mu nawet o to, że wstydzi się tego kim jest po prostu a) nie chce robić z tego "wielkiej sprawy" i b) wie, że jego korespondencyjny chłopak, którego imienia nie zna, ale który ukrywa się pod pseudonimem Blue, nie jest jeszcze na to gotowy. Tymczasem wielki "coming out" może nastąpić niedługo - przez nieuwagę Simona, Martin - klasowy błazen - przeczytał jego maile. Simon staje się ofiarą szantażu - albo pomoże Martinowi zbliżyć się do jednej z przyjaciółek chłopaka albo sekret jego i Blue ujrzy świtało dzienne. A to tylko jeden z problemów z jakimi musi się mierzyć. 

Nie byłam do końca pewna czego mogę oczekiwać po powieści Becky Albertalli, ale "Simon oraz inny homo sapiens" pozytywnie mnie zaskoczył. Debiutankca autorka zdecydowanie najwięcej uwagi poświęca orientacji seksualnej Simona, ale niekoniecznie w kontekście relacji z Blue. Becky Albertalli swoją powieścią motywuje do refleksji - spostrzeżenia Simona odnośnie tego, że to niesprawiedliwe że osoby homoseksualne jako jedyne muszą tłumaczyć się ze swojej orientacji; czy też tego, że to iż jest gejem nie czyni go w mgnieniu oka całkiem inną osobą wydają się niezwykle trafne i rozpoczynają lawinę kolejnych pytań, które możemy odnieść do życia codziennego. 

Wgłębiając się w lekturę trudno pozbyć się wrażenia, że Becky Albertalli rozumie zasady jakimi rządzi się świat nastolatków. I nie chodzi już tylko i wyłącznie o wątek homoseksualny, ale o inne zgadnięcia - potrzebę akceptacji wsród młodzieży, skłonność do podejmowania błędnych, impulsywnych decyzji i poczucie osamotnienia czy nawet odrzucenia pomimo posiadania grupki przyjaciół. Co więcej, Becky Albertalli urozmaica fabułę pewną dozą tajemniczości za sprawą wątku Blue. Owszem, podrzuca nam pewne podpowiedzi, ale w gruncie rzeczy niemal do końca czeka z ujawnieniem jego prawdziwej tożsamości. 

"Simon oraz inni homo sapiens" jest przy tym powieścią, która trafi raczej tylko do pewnej grupy wiekowej. Poczynając od wszelakiego rodzaju nawiązań kulturalnych - filmowych, muzycznych i innych jak gru komputerowe czy programy rozrywkowe; przez specyficzne poczucie humoru bohaterów; a na języku kończąc. Becky Albertalli pisze z myślą o młodzieży i to po prostu widać. Rownocześnie jednak trudno traktować to jako zarzut w jej kierunku. Zwłaszcza, że jak od każdej reguły, tak i od tej mogą być wyjątki, co zaobserwowałam już za granicą.  

"Simon oraz inni homo sapiens" to niezwykle dobrze rokujący debiut. Becky Albertalli stworzyła ciepłą, zabawną powieść, która w trafny sposób ukazuje rozterki nastolatków. Podziwiam autorkę za to jak ujęła temat homoseksualizmu, ale także to jak naturalnie wplotła w zycie bohaterów różnorodność - etniczną, kulturową, rasową czy też religijną. Nawet jeśli nie mam naście lat i czasami nie rozumiałam poczucia humoru Simona - bawiłam się doskonale. Mam nadzieję, że to nie ostatnie słowo Becky Albertalli i że doczekamy się kiedyś jej kolejnej powieści także w Polsce. 

"Simon oraz inni homo sapiens" Becky Alberatalli; wydawnictwo Papierowy Księżyc; Słupsk 2016 ★★★★

Powieści New Adult szybko stały się moim ulubionym lekturowym guilty pleasure i nauczyłam się wypatrywać wsród zapowiedzi kolejnych potencjalnych powieści z tego gatunku. "Real" od razu przykuło moje spojrzenie, mimo raczej niefortunnej okładki, a kolejne pozytywne opinie tylko podsycały mój apetyt. Dlatego, korzystając z nadarzającej się sposobności, szybko sięgnęłam po lekturę i nauczyłam się przy okazji dwóch nowych rzeczy. 1) "Real" ma niewiele wspólnego z New Adult  i przypomina raczej typowy erotyk i 2) zupełnie nie rozumiem powszechnego zachwytu nad ową pozycją. 

Marzenia i cele Brooke Dumas nierozerwalnie związane były z karierą sportową, kontuzja wiązadła ostatecznie przekreśliła jednak jej szanse i zmusiła do obrania nowej drogi. Teraz dziewczyna planuje profesjonalnie zająć się rehabilitacją sportową. Wybierając się na walkę bokserską nie przypuszcza nawet jak szybko zmieni się jej zycie. Remington Tate, niezwykle przystojny, ale i arogancki zawodnik rzuca Brooke nieoczekiwaną propozycje. Dziewczyna przez trzy miesiące ma towarzyszyć mu w turnee w charakterze jego osobistej rehabilitantki. Napięcie między nimi jest jednak niemal wyczuwalne i od początku wiadomo, że coś co zaczyna się jako praca, ma szansę przerodzić się w znacznie więcej. 

Zdaję sobie sprawę z tego, że moje negatywne odczucia względem "Real" mogą być podyktowane tym jak wiele oczekiwałam po owej pozycji po tylu pozytywnych recenzjach. Ale nic nie poradzę na to, że mniej więcej do połowy powieści miałam ogromne problemy z tym by wciągnąć się w ową historię. W moim odczuciu fabuła miała bardzo dziwne tempo - wszystko działo się bardzo szybko, zupełnie jakby wydarzenia rozgrywały się na przestrzeni kilku dni po czym dowiadywaliśmy się że upłynęły całe tygodnie. Po raz kolejny, tak jak w przypadku "After", miałam też spory problem z kreacją głównej bohaterki. Autorka informowała nas o jakiś jej cechach a z drugiej strony przedstawiała Brooke w całkowicie odmienny sposób. 

Tym co zaważyło na moim negatywnym odbiorze okazała się jednak narracja poprowadzona z punktu widzenia Brooke. Czytałam w swoim życiu kilka erotyków i nie mam problemu ze scenami erotycznymi wplecionymi w fabułę - gdyby tak nie było nie mogłabym czytać rownież żadnych pozycji New Adult - ale są pewne granice. Nie mogłam pozbyć się wrażenia, że 90% narracji skupia się wokół tego jak Remy oddziaływuje na główną bohaterkę, przy czym autorka zdecydowanie nadużywała wyświechtanych frazesów. Strasznie żałuję, że autorka nie przedstawiła rozgrywających się wydarzeń z perspektywy Remingtona albo że nie zdecydowała się chociaż na narracje dwutorową. Zwłaszcza że jest kilka elementów, które potrafiłam docenić w trakcie lektury mimo Górnego rozczarowania. 

Przede wszystkim doceniam konsekwencje Katy Evans by uczynić ze sportu ważny element fabuły. I nie chodzi mi tylko o atmosferę podziemnych walk, ale także próbę przedstawienia trybu życia zawodowego sportowca i używanie fachowych określeń anatomicznych. Nie ukrywam też że niezwykle przypadł mi do gustu pomysł autorki na to by uczynić z muzyki specyficzny sposób komunikacji między bohaterami by ułatwić im zdradzenie ich prawdziwych uczuć. A nawet jeśli nie przekonało mnie przedstawienie problemów z jakimi borykał się Remy, doceniam że Katy Evans chciała poruszyć ów temat na kartach swojej powieści. 

"Real" to powieść erotyczna osadzona na tle podziemnego świata rywalizacji i brutalnych walk, która posiada spory potencjał. Pozytywne recenzje potwierdzają, że jest to historia niezwykle angażująca czytelnika a i sama dostrzegłam w niej kilka mocnych akcentów, zwłaszcza w drugiej połowie. Ale mimo wszystko przeważa u mnie poczucie rozczarowania i delikatnej frustracji - spowodowane zwłaszcza niefortunną narracją. Nie chcę wam całkowicie odradzać owej serii bo w swojej opinii wydaje się być całkowicie odosobniona, ale jeśli się na to zdecydujecie - nie miejcie zbyt wysokich oczekiwań. 

"Real" Katy Evans; wydawnictwo Papierowy Księżyc; Słupsk  2016 ★★

"Dom służących" nie porusza tematyki szczególnie bliskiej moim zainteresowaniom, ale na przestrzeni ostatnich dwóch lat kilkakrotnie sięgałam po powieści o zbliżonej problematyce. Co więcej, były to pozycje, którym udało się w jakiś sposób podbić moje serducho i zmienić moje spojrzenie na pewne kwestie. Nie nastawiałam się na to, że debiut Kathleen Grissom wywrze na mnie podobne wrażenie, ale pozytywne opinie innych czytelników nieco podwyższyły moje oczekiwania. I kiedy wydawnictwo Papierowy Księżyc wznowiło ową pozycje, szybko zabrałam się za lekturę. 

Siedmioletnia dziewczynka zostaje osierocona w trakcie rejsu z Irlandii. Jej brat zostaje najęty do pracy, a Lavinia - która po traumatycznych przeżyciach traci pamięć - zabrana przez kapitana do swojego domu. Na plantacji tytoniu trafia pod opiekę Belle, nieślubnej córki właściciela, gdzie ma przyuczyć się do roli służącej. Osamotniona i przerażona dziewczynka szybko przywiązuje się do tamtejszej rodziny niewolników. Mimo że różni ich od siebie kolor skory, Lavinia odnajduje wsród nich poczucie bliskości i bezpieczeństwa. W domu właścicieli dochodzi jednak do tragedii, która odciska piętno także na białej służącej. 

Debiut kanadyjskiej autorki broni się przede wszystkim świetnym pomysłem na fabułę. Owszem, zetknęliśmy się juz wcześniej z problematyką przywiązania "białego dziecka" do "czarnych służących", ale Kathleen Grissom ugryzła ów temat od nieco innej strony. Przedstawiając historię niemal całego życia Lavinii, nie tylko opowiada o ciężkiej, wręcz dramatycznej sytuacji czarnych niewolników, niejednokrotnie ukazując ją z brutalną szczerością. Ale w równie dużym stopniu przykłada wagę do problemu ze zrozumieniem własnej tożsamości, z którym zmaga się Lavinia - wychowana przez służących a potem wrzucona do całkowicie odmiennego świata. 

Cała historia zyskuje na tym, że zostaje opowiedziana naprzemiennie z perspektywy Lavinii i Belle. Przez dużą część powieści Lavinia wciąż jest jeszcze dzieckiem, z niewinnością spoglądającym na świat. Kiedy poznajemy historię jej oczami, wiele rzeczy nie zostaje powiedzianych wprost - niektóre z nich zostają wyprostowane przez perspektywę Belle, inne pozostają niedopowiedziane do samego końca. Mimo że niezwykle doceniam ów zabieg i że to głownie dzięki niemu opowieść wydaje się bardziej dramatyczna, trudno mi zignorować fakt, że rownocześnie uwydatnia on pewne braki w warsztacie Kathleen Grissom. Głosy Lavinii z samego początku historii i tej z jej końca, a nawet Belle, momentami za bardzo się do siebie zbliżają. 

Tym co popsuło mój ogólny odbiór powieści, nie był jednak warsztat autorki - wszelkie niedociągnięcia zrzuciłam na fakt, że jest to jej debiutancka powieść i że w przyszłości z pewnością zostanie to doszlifowane. Zgodzę się jednak z zasłyszana opinią, że samo zakończenie odbiega poziomem od reszty historii. Owszem, zgrabnie łączy się ono ze sceną rozpoczynającą powieść i nawiązuje do wątku poruszonego w trakcie lektury, ale to trochę za mało. Podczas gdy cała powieść ma lekkie, niespieszne tempo, samo zakończenie następuje przerażająco szybko, mimo że wiele się w nim dzieje. 

"Dom służących" to kolejna powieść, która pochyla się nad tematem trudnej sytuacji czarnych niewolników. Kathleen Grissom z wyczuciem opowiada  także o rozdarciu człowieka między przywiązaniem a powinnością i ogromnej samotności. Nie brak tej historii scen dramatycznych i przepełnionych smutkiem; brutalnością i ogromnym cierpieniem, ale też i szczęśliwych. I nawet jeśli w warsztacie autorki można dostrzec pewne niedociągnięcia a samo zakończenie zaburza odrobinę dobre wrażenie, nie mam watpliwości że jest to pozycja której warto poświęcić chwile uwagi. 

"Dom służących" Kathleen Grissom; wydawnictwo Papierowy Księżyc ; Słupsk  2013 ★★★½

Prawdę mówiąc nie planowałam lektury trylogii pana Jamesa Dashnera. Doszłam do wniosku, że mam na swoim koncie tyle porozpoczynanych serii, że nie potrzebuję kolejnej do kolekcji, zwłaszcza, że wizja roztaczana przez autora nie przemawiała do mnie w stu procentach. Dlaczego więc ostatecznie sięgnęłam po "Więźnia labiryntu" spytacie. Cóż, wszystkiemu winien jest Dylan O'Brien, który wciela się w rolę głównego bohatera w filmowej adaptacji. Strasznie nie sobą walczyłam, ale ostatecznie sympatia do aktora zwyciężyła. A że nie chciałam oglądać filmu bez znajomości pierwowzoru, przytargałam ze sobą książkę z miejscowej biblioteki.

Thomas nie wie kim są jego rodzice, kim jest on sam ani skąd wziął się w pogrążonej w ciemności windzie. Tak naprawdę jedyną rzeczą, którą pamięta jest jego imię. Kiedy winda dociera na miejsce, okazuje się że trafił do Strefy - otoczonej przerażającym labiryntem otwartej przestrzeni, zamieszkałej prze nastolatków, którzy - tak jak i Thomas - nie pamiętają nic z tego co się wydarzyło. Od czasu gdy trafili tym samym sposobem do Strefy, co dzień przeszukują Labirynt, szukając drogi wyjścia. Thomas różni się jednak od innych chłopców. A kiedy następnego dnia do Strefy po raz pierwszy trafia dziewczyna przynosząc dziwną wiadomość, wszyscy zaczynają dostrzegać zmiany. Czy to możliwe by Thomas i tajemnicza dziewczyna stanowili klucz do rozwiązania tajemnicy labiryntu?

Gdybym miała określić w skrócie swoje wrażenia po lekturze powiedziałabym tylko tyle - było OK. Bez fajerwerk, ale też i bez katastrofy. James Dashner posiada kilka asów w rękawie. Przede wszystkim trudno nie docenić całkiem odrębnego, nowego społeczeństwa. Biorąc pod uwagę wiek mieszkańców Strefy możnaby przypuszczać, że towarzyszy im nieustanny chaos. Tymczasem funkcjonowanie owego miejsca wydaje się doskonale przemyślane i realistyczne - nie każdy stara się odnaleźć drogę powrotną bo wszyscy mają własne zadania. To co stanowi najmocniejszy punkt "Więźnia labiryntu" to neologizmy wchodzące w skład strefowego slangu. Owszem, początkowo trudno się do nich przyzwyczaić, ale z czasem uczucie dyskomfortu mija.

Męskie grono czytelników powinno być szczególnie zadowolone z tego, że, przynajmniej w pierwszym tomie, nie mamy do czynienia z wątkiem miłosnym. James Dashner skupia się przede wszystkim na akcji. Niestety, w moim odczuciu odrobinę ona kuleje. Niektóre momenty zostają nadmiernie przeciągnięte w czasie - jak choćby pierwsza noc Thomasa za murami labiryntu, a inne wydają się być potraktowane po macoszemu jakby nie poświęcono im należytej uwagi. Trochę szkoda bo sam pomysł na fabułę ma predyspozycje do tego by nieco lepiej rozplanować dynamikę i potrzymać trochę czytelnika w niepewności.

Niestety, dużo w "Więźniu labiryntów" jest również rzeczy, które nie doczekały się wyjaśnienia. Owszem, to dopiero pierwszy tom serii więc z założenia jedynie nakreśla on świat przedstawiony, ale zupełnie mimo wszystko liczy na jakieś wytłumaczenie. Przez mnogość bohaterów niemożliwe jest też zżycie z każdą postacią z osobna. Kilka z nich natychmiast budzi sympatie - jak choćby Thomas, Minho czy Newt - ale pozostaje niedosyt że tak mało o nich wiemy. Tak samo jak w przypadku kreacji rzeczywistości jest to kwestia do nadrobienia w kolejnych tomach. Zobaczymy czy autor się o to pokusi.

"Więzień labiryntu" to kolejna propozycja młodzieńczej dystopii. James Dashner zachował pewną oryginalność przy kreowaniu owego świata - budzi podziw zwłaszcza przedstawione społeczeństwo czy specyficzny język streferów - ale nie jest to pozycja pozbawiona wad. Ja osobiście miałam dosyć mieszane uczucia i z łatwością wymieniłabym kilka lepszych pozycji w gatunku. Jeśli jesteście już zmęczeni dystopijnymi historiami, "Więzień labiryntu" to tytuł który spokojnie możecie sobie podarować. Ja po drugi tom jednak chyba mimo wszystko sięgnę - z czystej ciekawości czy autor rozwinie intrygujące mnie kwestie.

"Więzień labiryntu" James Dashner; wydawnictwo Papierowy Księżyc; Słupsk 2011 ★★★

Wielokrotnie narzekaliśmy wspólnie na to, że polskie wydawnictwa posiadają skłonność do niekończenia serii, ale cuda się zdarzają. Po tym jak wydawnictwo Fabryka Słów zaprzestała publikowania Kronik Dziwnego Królestwa, pięć lat później Papierowy Księżyc postanowił dać im drugie życie. Kilka miesięcy temu doczekaliśmy się wznowienia pierwszego tomu, który swego czasu podbił serca czytelników a teraz na dniach planowana jest premiera kontynuacji - "Pierwszego dnia wiosny". Korzystając ze sposobności postanowiłam posmakować historii, która zaintrygowałą już drugiego wydawcę, ale niestety odrobinę się zawiodłam.

Ortan to nietypowe królestwo, w którym liberalny król obdarzony jest osobliwą klątwą i ani myśli znajdować sobie małżonki by obdarować lud długo wyczekiwanym dziedzicem; błazen Żak jest niebywałym kobieciarzem, którego humor wydaje się rozumieć jedynie sam władca; a królewski kuzyn - paladyn Elmar, bohater narodowy wplątany jest w związek z nimfą. Gdyby tego było mało, na dworze mieszka rownież nieletni mag - pół elf i bliski krewny króla, z tendencją do pakowania się w kłopoty. Tym razem jednak przesadził, przeciągając na druga stronę do królestwa niezbyt urodziwą dziewczynę. Olga, młoda studentka, która cudem uniknęła śmierci, wcale nie jest jednak zadowolona z przeniesienia do Ortonu i atakuje młodego maga. A to dopiero początek kłopotów.

Wbrew temu jakie mogliście odnieść wrażenie, Olga wcale nie stanowi głównej bohaterki powieści a jedynie jedną z kilku wiodących postaci. Oksana Pankiejewa przeskakuje między poszczególnymi bohaterami przeplatając ich teraźniejszość z przeszłością. A wszystko  to powoduje lekki chaos w fabule i trzeba naprawdę uważnie śledzić tekst żeby się nie pogubić. Owszem, doceniam różnorodność jaką funduje autorka swoim czytelnikom, ale niektóre fragmenty aż proszą się o to aby je uporządkować. Nie rozumiem np. dlaczego opowieść Żaka o jego początkach jako przesiedleńca musiała zostać poszatkowana na mniejsze części i dlaczego pozostają na nas zrzucane nagle, bez jakiegoś wprowadzenia.

To co zaskoczyło mnie jednak najbardziej w trakcie lektury to fakt, że "Przekraczjąc granice" ewidentnie  skierowane zostało do starszego czytelnika. I nie chodzi nawet  o to, że w tekście pojawiają się wulgaryzmy a wódka i wszelakiego rodzaju alkohol leje się tam strumieniami - no a przynajmniej nie tylko o to. Razi przede wszystkim brutalność pewnych opisów i sceny erotyczne albo takie o erotycznym wydźwięku - zwłaszcza, że niektóre jak ta z udziałem Żaka wydają się po prostu niesmaczne. 

Rozumiem co w "Przekraczając granice" może się podobać. Oksana Pankiejewa nie posiada może tak lekkiego i dowcipnego pióra jak Olga Gromyko do której nieustannie się ją porównuje, ale ten humor i tak się pojawia. Trudno rownież odmówić autorce kreatywności i oryginalności - zarówno w kontekście fabuły jak i portretów bohaterów. Nietuzinkowe, niezwykle charakterystyczne i dalekie od ideału postacie - z królem i Olgą na czele - zdecydowanie stanowią najsilniejszy punkt powieści. Nie zmieni to jednak faktu, że osobiście byłam zmęczona ową historią i że, koniec końców, byłam raczej rozczarowana.

Coś nie zaskoczyło. Jestem pewna, że "Przekraczając granice" to powieść, która zaczaruje wielu czytelników, co potwierdzają tylko liczne pozytywne opornie, ale ja tutaj spasuję. Oksana Pankiejewa miała ciekawy, oryginalny pomysł ale w moim odczuciu chciała dać swoim czytelnikom  trochę za dużo - za dużo bohaterów, za dużo wątków a przez to za dużo momentów dezorientacji. Jeśli nie przeraża was lekki chaos, mnogość wątków i zdecydowanie "dorosły" charakter powieści, możecie dać temu tytułowi szansę. Osobiście jednak tym razem nie będę niczego polecać.

Zaskakujące jest to jak wiele dobrego nasłuchałam się na temat owej pozycji, pozostając absolutnie nieświadoma faktu o czym tak naprawdę opowiada i jak wysokie miałam względem niej oczekiwania, nie doprecyzując tak naprawdę wcale na co liczę. "Stacja Jedenaście" od bardzo dawna figurowała na mojej niekończącej się liście powieści, których polskiej premiery oczekuję i kiedy wydawnictwo Papierowy Księżyc podało konkretną datę, zaczęłam zacierać ręce z niecierpliwości. I chociaż nawet teraz, po skończonej lekturze, nie jestem w stanie wam powiedzieć czy właśnie tego się spodziewałam, mogę z pewnością przyznać, że "Stacja Jedenaście" zasługuje na to by o niej mówiono - i to w samych superlatywach.

Kiedy rozpoczyna się spektakl "Króla Leara", nikt nie spodziewa się tego co wkrótce nastąpi. W trakcie przedstawienia znany aktor - Arthur Leander upada na scenę i, mimo szybkiej reakcji jednego z widzów - Jeevana byłego paparazzi, który obecnie szkoli się na ratownika medycznego, już z niej nie wstaje. Umiera na zawał. Widownia, młodziutka aktorka Kirsten i Jeevan rozchodzą się - każdy w swoją stronę. Tej samej nocy do miasta dociera epidemia gruzińskiej grypy. Piętnaście lat pózniej świat nadal odczuwa konsekwencje straszliwego wirusa. Zdziesiątkowani przez chorobę ludzie starają się odnaleźć w nowej rzeczywistości. Technologia odeszła w zapomnienie, granice przestały istnieć i wszędzie szerzy się chaos. A niewielka trupa teatralna podróżuje między "miastami" wystawiając szekspirowskie dramaty.

Starałam się wam w jakimś stopniu przybliżyć fabułę "Stacji Jedenaście", ale tak naprawdę jest to bardzo trudne. Powieść Emily St. John Mandel nie posiada jednej wyraźniej osi fabularnej ani nawet konkretnej liczby głównych bohaterów. Autorka przeplata ze sobą wydarzenia sprzed, w trakcie i po epidemii, ukazując je z rożnych perspektyw i nie troszcząc się nawet o zachowanie odpowiedniej chronologi. Co dziwniejsze jednak, o ile tylko czytelnik uważnie śledzi kolejne elementy układanki w końcowym punkcie jest w stanie ułożyć z nich spójną, logiczną całość.

"Stacja Jedenaście" nie jest typową powieścią postapokaliptyczną , w której czytelnik zachwyca się szybko płynącą akcją i nagłymi zwrotami. Nie skupia się rownież na szczegółowym przedstawieniu świata po epidemii - choc pewne jego obrazy o tak poznajemy śledząc wędrówkę trupy teatralnej. Walory twórczości Emily St. John Mandel tkwią w czymś innym. Autorka kładzie bacik na zmiany jakie zaszły w wewnątrz ludzi na skutek przeżytych doświadczeń. Pisze o próbie racjonalnego wytłumaczenia epidemii, o konieczności przesunięcia granicy akceptowalnych zachowań i wreszcie o potrzebie odnalezienia nowego celu.

Świat, który kreuje Emily St. John Mandel  przeraża - nawet jeśli nie zostaje przedstawiony w najdrobniejszych szczegółach i pewne kwestie pozostają ukryte w formie milczącego stwierdzenia faktu (gdzieś między wierszami). I chociaż niewątpliwie Emily St. John Mandel czerpie z powieści postapokaliptycznych i dystopijnych, jest to pozycja która równie dobrze może podbić serca wielbicieli literatury pięknej - czy to ze względu na to niespieszne tempo, czy niezaprzeczalne walory moralne, czy wreszcie piękny, plastyczny język jakim posługuje się autorka.

"Stacja Jedenaście" to powieść, która nie zachwyci każdego czytelnika, co zresztą potwierdzają pewne rozczarowane głosy wsród polskich i zagranicznych czytelników. Równocześnie jednak jest to tego rodzaju pozycja, która posiada spory potencjał by zatrzasnąć czyimś czytelniczym światem i po prostu zachwycać. Jeśli przekonuje was pięknie spisana historia o wizji ludzkości po wybuchu epidemii, koniecznie dajcie powieści Emily St. John Mandel szansę. Ja jestem nią absolutnie zauroczona i nie miałabym nic przeciwko gdyby trwała jeszcze dłużej.

"Stacja Jedenaście", Emily St. John Mandel; wydawnictwo Papierowy Księżyc; Słupsk 2015  ★★★★★

TYTUŁ: Śmiercionośne fale
TYTUŁ ORYGINAŁU: The Dead-Tossed Wave
AUTOR: Carrie Ryan

WYDAWNICTWO: Papierowy Księżyc
MIEJSCE I DATA WYDANIA: Słupsk 2012

Słowa maja ogromną wartość i siłę. To one niejednokrotnie stają się motorem jakiś działań, kością niezgody między ludźmi czy też fundamentem ich uczuć. Istnieją słowa już dawno wybrzmiałe i te, które z jakiś powodów nigdy nie zostały wypowiedziane. Są też takie słowa, których się boimy, a które z czasem tracą na swoim znaczeniu i które z braku możliwości zastępujemy innymi - Przepraszam... Żałuję...

Gabrielle mieszka w starej latarni wraz ze swoją matką i czuje się względnie bezpieczna. Od Mudo odgradzają ją bariera i ocean, a matka dba o to by nie poznała smaku epidemii, głodu i strachu. Pewnego razu grupa przyjaciół Gabrielle postanawia jednak opuścić mury miasta. Chcą się  zabawić a pragnienie posmakowania adrenaliny zagłusza w nich głos  rozsądku. Mimo obaw, Gabrielle nie ubiera je w słowa i podąża za swoimi znajomymi do opuszczonego wesołego miasteczka.

Ta z pozoru jedna, nieostrożna decyzja niszczy podwaliny bezpiecznego świata dziewczyny. To wszystko przed czym kiedyś chroniła ją matka, wkrada się teraz w jej życie. Gabrielle  traci wszystko - przyjaciół, poczucie bezpieczeństwa i spokój. Pod znakiem zapytania staje zresztą nie tylko jej przyszłość, ale i przeszłość. Czy w świecie pochłoniętym przez epidemię jest jeszcze miejsce na miłość?  

"Las zębów i rąk" mnie zaskoczył. Mimo że elementy składowe historii wydawały się nie wpasowywać w mój gust czytelniczy, powieść tą wspominam z sentymentem Jako, że tom pierwszy serii przypadł mi do gustu, poprzeczka postawiona "Śmiercionośnym falom" automatycznie podniosła się do góry.Skąd mogłam jednak wiedzieć że historia opisana przez Carrie Ryan przerośnie wszelkie moje oczekiwania?

"Śmiercionośne fale" rozpoczynają się -naście lat po zakończeniu pierwszej części. Mimo że autorka wciąż pozostawia nas w świecie ogarniętym przez Mudo, opuszczamy na chwilę Las zębów i rąk i zmieniamy główny  obiekt naszego zainteresowania. Gabrielle jest córką Mery - głównej bohaterki poprzedniego tomu i wraz z matką mieszka nad brzegiem oceanu - tam gdzie przed late dotarła dziewczyna.

Gabrielle z pewnością wielu z Wam wyda się bliższa niż poprzednio jej matka, Brak w niej odwagi, ciekawości świata "poza barierą" a ponad przygodę ceni sobie poczucie bezpieczeństwa. Gabrielle, w świecie ogarniętym epidemią, stworzyła dom i czuję się szczęśliwa - zwłaszcza, że kocha i wszystko wskazuje na to, że jest kochana. Świat Gabrielle,wbrew pozorom, bardzo przypomina ten, w którym żyjemy my sami -szczęśliwy, bezpieczny, ale narażony na liczne przeciwności i przez to tak łatwy do stracenia.

Carrie Ryan z właściwą sobie delikatnością przedstawia jak łatwo skruszyc pozzornie twarde, wytrzymałe fundamenty i pozostac z pustymi rękami; jak trudno naprawic jest coś co już się wydarzyło i zaczęło wydawac plony; i jak ważne jest przy tym posiadanie wsparcia w drugim człowieku. Na owym obrazie upadającego świata, pani Ryan po raz kolejny pokazuje jednak "światełko w tunelu" - miłość. I znowu nie jest to uczucie łatwe, bo jakoś tak się złożyło, że możność kochania jednej osoby u pani Ryan nierozerwalnie wiążę się z koniecznością zranienia drugiego bliskiego człowieka. Ale w niczym nie ujmuje to opowiedzianej historii.

Dla nie jednego z Was z pewnością ważną informacją jest to, że w trakcie lektury, Carrie Ryan nakreśliła dalsze losy bohaterów "Lasu zębów i rąk" ]. Zresztą, już samo wprowadzenie postaci Mery wiele wnosi do powieści. Jej osoba dała bowiem autorce możliwość poruszenia tematu miłości rodzicielskiej. Portret matki, według autorki, nie jest obrazem idealnym.Wiele na nim rys i niedomówień, ale rezygnacja z idealizacji Mery jako matki -czego szczerze obawiałam się na początku lektury - wyszła autorce na dobre.

Styl Carrie Ryan nie uległ zmianie a jeśli już to tylko na lepsze. Barwny, plastyczny, pełen ciekawych opisów i żywych, naturalnych dialogów. Gabrielle jest wdzięczną narratorką całej historii i nie pozwala by jej uczucia zniekształcały obraz rozgrywających się wydarzeń, Na uwagę zasługuje jednak jeszcze oprawa graficzna Dawno nie spotkałam się z tak dobrze dobraną okładką, nic, absolutnie nic, nie znajduje się bowiem na niej przypadkowo.

Czy polecam? Jak najbardziej i to nie tylko wielbicielom gatunku. "Śmiercionośne fale" zachwycają bowiem również, a może przede wszystkim, wątkami pozbawionymi oprawy fantastycznej. Patrząc na tempo w jakim rozwija się autorka, możemy tylko sobie życzyć by trzecia część serii nie była ostatnią powieścią spod jej pióra.

Ocena: 9,5/10

Za umożliwienie lektury serdecznie dziękuję wydawnictwu Papierowy Księżyc

TYTUŁ:Motyl
TYTUŁ ORYGINAŁU: Still Alice
AUTOR:  Lisa Genova

WYDAWNICTWO: Papierowy Księżyc

Lisa Genova to nie tylko amerykańska autorka jednego z najbardziej spektakularnych debiutów, ale także doktor nauk medycznych w dziedzinie neurobiologii. Wydana przez nią własnym sumptem książka „Motyl”, w krótkim czasie zdobyła serca  zarówno czytelników, jak i krytyków. W USA przez ponad pół roku nie schodziła z listy bestsellerów New York Timesa. Lisa Genova niedawno skończyła pracę nad kolejną powieścią pt. „Lewa strona życia”, która opowiada przejmującą historię kobiety dotkniętej zespołem nieuwagi stronnej. Ukaże się ona w 2012 roku nakładem wydawnictwa Papierowy Księżyc.

Wspomnienia są naszym największym skarbem i przekleństwem równocześnie. To one kształtują naszą osobowość, przede wszystkim jednak stanowią pociechę w chwilach kiedy otacza nas przytłaczająca i wszechobecna samotność. Och, oczywiście, że bywają również wspomnienia, których najchętniej byśmy się pozbyli, ale nawet one, a może zwłaszcza one!, są niezbędne dla naszej egzystencji. Wygodne byłoby posegregowanie ich i powkładanie do ozdobnych pudełek. Dzięki temu nie zblakłyby wraz z upływem lat, nie zostały zniekształcone przez opowieści innych... Co najważniejsze jednak, nikt, nawet bezwzględny i podstępny Alzheimer, nie zdołałby ich ukraść... 

Alice Howland ma wszystko to, o czym wiele kobiet w jej wieku może jedynie marzyć. Mając pięćdziesiąt lat, jest wykładowcą psychologii na Harvardzie, światowej sprawy ekspertką w dziedzinie lingwistyki, ponad to jednak żoną odnoszącego sukcesy w pracy męża i matką trójki, niezwykle uzdolnionych dzieci. Jest dumna z życia, na które tak długo i tak ciężko zapracowała i zamierza jeszcze długo się nim cieszyć. Sporadycznie pojawiające się zaniki pamięci i orientacji budzą lęk Alice, mimo to nawet w najgorszych koszmarach kobieta nie podejrzewa prawdziwej przyczyny takiego stanu rzeczy, Decyzja o wizycie u lekarza na zawsze zmienia jej życie.

Tragiczna diagnoza nie pozostawia złudzeń.  Alice cierpi na Alzheimera o wczesnym początku i nic nie jest w stanie cofnąć skutków choroby, albo przynajmniej zatrzymać jej przebieg.   Niezwykle niezależna niegdyś osoba, praktycznie z dnia na dzień zmuszona jest podporządkować swoją codzienność  do codzienności innych ludzi.  Kiedy demencja pozbawia Alice tożsamości, kobieta postanawia stoczyć walkę o swoje dotychczasowe życie. Musi przewartościować swoje relacje z mężem, uznanym naukowcem, oczekiwania w stosunku do dzieci, przede wszystkim jednak postrzeganie siebie samej w otaczającym ją świecie. W walce z Alzheimerem nie ma szans, nie daje jej to jednak prawa do tego by się poddać.

Nieodparta chęć na zapoznanie się z debiutancka powieścią Lisy Genovy - "Motyl"  towarzyszyła mi od dawna. Na rzecz owego tytułu przemawiały przede wszystkim ciekawa tematyka jak i pozytywne opinie czytelników. Równocześnie jednak obawiałam się, że nie "udźwignę" tej pozycji. Że jej autentyczność przytłoczy mnie i nie zdołam w pełni zapoznać się z "Motylem". Jak się okazało, moje obawy nie były zresztą zupełnie bezpodstawne. Nie raz wspominałam już o tym jak ważne są dla mnie emocje ukryte gdzieś pomiędzy wierszami. Rozwodziłam się na temat potrzeby przeżywania wraz z bohaterami smutków i radości, nie do końca zdając sobie chyba sprawę z tego o co proszę. Pani Lisa Genova rozkłada przed nami całą paletę emocji. Aż do tej pory, nie zdawałam sobie sprawy z tego jak wiele istnieje sposobów na opisanie bólu, bez używania tego jednego, konkretnego słowa. Amerykańska autorka otwarła mi oczy na wiele istotnych spraw i przyczyniła się do przynajmniej częściowego przewartościowania mojego życia.

Lisa Genova w swoim życiu ma styczność z osobami cierpiącymi na chorobę Alzheimera i zdecydowanie można to dostrzec w książce. Pewne aspekty choroby, nazwy organizacji wspomagających rodziny a także inwazyjne metody leczenia - wszystkie te detale stanowiły dla mnie, zupełnego laika w owej kwestii, zupełną nowość i przyczyniły się do tego, że cała historia stała się bardziej autentyczna. Lisa Genova w subtelny, pozornie niezauważalny sposób przedstawia zmiany zachodzące w życiu Alice, ale także życiu jej rodziny. Gdybym miała wskazać tylko jeden, pojedynczy wątek, który dogłębnie mnie poruszył, z pewnością byłaby to historia projektu "Motyl". Alice - jeszcze prawie zupełnie zdrowa i pełna sił, piszącą list do samej siebie, a także niewielkie zmiany w odpowiedziach, które jeszcze kilka miesięcy wcześniej (PRZED chorobą) nie stanowiły dla niej żadnej trudności... Wciąż mam łzy w oczach przywołując w pamięci owe fragmenty.

Dusze lekarza dostrzec można również w kreacjach bohaterów. Lisa Genova ogranicza do minimum przedstawianie fizjonomii postaci, większość kreacji stanowi bowiem ich dogłębny, staranny portret psychologiczny. Trochę obawiałam się czy autorce uda się przekazać czytelnikowi zmiany jakie zachodzą w psychice postaci, ale i na tym polu Lisie Genovie udało się stoczyć wygraną walkę. Jej bohaterzy nie są tylko papierowymi sylwetkami, ale postaciami z krwi i kości - oddychającymi tym samym co my powietrzem, potrafiącymi kochać i nienawidzić, a także zdolnymi do odczuwania bólu, który nierozerwalnie łączy się ze stratą

By przedstawić historię cierpiącej na Alzheimera kobiety autorka zastosowała narracje trzecioosobową. Większość rozgrywających sie wydarzeń, jeśli nawet nie wszystkie, zostały przedstawione jednak z punktu widzenia Alice. Dzięki temu jeszcze wyraźniej dostrzegamy wpływ choroby na życie kobiety i łatwiej utożsamiamy się z jej postacią.  Lisa Genova posługuje się prostym, ale plastycznym językiem, który oddziałuje na wyobraźnię czytelnika. Między opisy, autorka zgrabnie wplata krótkie, zrozumiale i nader trafne metafory, które, możecie mi wierzyć lub nie, jeszcze długo po skończeniu lektury, majaczą gdzieś w zakamarkach naszej pamięci.

"Motyl" to wzruszająca opowieść przedstawiająca dramatyczną walkę kobiety o własną tożsamość. Lisa Genova mówi o tym, o czym wolelibyśmy nie słyszeć, sprawia, że dostrzegamy to co w naszym mniemaniu powinno pozostać zakryte. Pokazuje, że każdy człowiek, nawet ten, który obecnie z trudem przypomina sobie własne imię, posiada własną historię - że kiedyś tak samo jak my kochał i marzył. Autorka posługuje się pięknym, plastycznym choć prostym językiem. Dzięki swojej ponad przeciętnej wrażliwości, doskonale udaje jej się oddać emocje.  Powieść nie obfituje w nagłe zwroty akcji czy pełną napięcia fabułę, mimo to doprawdy trudno jest odłożyć ją tak po prostu na bok. "Motyl" jest lekturą dla każdego - nie tylko ze względu na walory estetyczne, ale i moralne. 

"Jestem różowym słoniem z waty cukrowej w składzie porcelany. Wszystkich wprawiam w zakłopotanie. Zamieniam kolację w szalony występ cyrkowy, w którym wszyscy żonglują współczuciem, wymuszonymi uśmiechami oraz drinkami i talerzami" 

Ocena: 9,5/10

TYTUŁ: Las zębów i rąk
TYTUŁ ORYGINAŁU: The forest of hands and teeth
AUTOR: Carrie Ryan

WYDAWNICTWO: Papierowy księżyc

Carrie Ryan to amerykańska autorka, której twórczość zyskała uznanie zarówno w oczach czytelników jak i krytyków literackich. Jej książki notowane są na najbardziej prestiżowej liście bestsellerów New York Timesa, a debiutancka powieść została uznana za najlepszą książkę roku w kategorii literatury młodzieżowej. Z wykształenia Carrie jest prawnikiem, jednak sukces stworzonej przez nią trylogii sprawił, że autorka w zupełności poświęciła się pisaniu.

W świecie, w którym żyje Mary istnieją proste prawdy.  Siostrzeństwo zawsze wie najlepiej, strażnicy chronią i służą, a nieuświęceni nigdy nie ustąpią. W owym świecie nie ma miejsca na miłość czy marzenia. Czyhające z każdej strony zagrożenia sprawia, że ludzie wiążą się ze sobą jedynie po to by zapobiec całkowitemu wymarciu i obdarzyć się nawzajem pozornym uczuciem bezpieczeństwa. Tyle, że Mary nie potrafi pogodzić się z panującymi w osadzie zasadami. Dziewczyna wciąż ma w pamięci historie opowiadana jej przez matkę i marzy o tym by dotrzeć kiedyś poza otaczające wioskę ogrodzenie - do dającego wolność i bezpieczeństwo bezkresnego oceanu. 

Kiedy ogrodzenie zostaje sforsowane przez Nieuświęconych, złudne poczucie bezpieczeństwa zostaje nieodwracalnie odebrane mieszkańcom wioski. Podczas, gdy świat pogrąża się w chaosie, Mary musi dokonać wyboru między tym w co wierzy, a tym w co inni karzą jej wierzyć; między światem, który zna i tym, o którym zawsze marzyła; a wreszcie także między chłopakiem, który ją kocha, a tym którego to ona chcałaby obdarzyć tym uczuciem. Bariera nigdy w pełni nie odgradzała ludzi od czyhającego za nią niebezpieczeństwa, teraz jednak Mary będzie musiała się zmierzyć z całą prawdą, którą kryje w sobie Las zębów i rąk.

Sporo czasu minęło odkąd strefa blogowa została zawalona pozytywnymi recenzjami na temat debiutanckiej powieści pani Carrie Ryan. Od tamtej pory recenzje na temat "Lasu zębów i rąk" ukazywały się sporadycznie, aż wreszcie praktycznie całkowicie utonęły gdzieś w morzu opinii na temat innych pozycji. Mimo to mój apetyt na debiut amerykańskiej autorki nie słabł. Wręcz przeciwnie, niezaspokojony wciąż rosnął, aż wreszcie osiągnął zaskakujące rozmiary. Dopiero wówczas ostatecznie zdecydowałąm się na to by sięgnąć po ową pozycję, przepełniona nadzieją na to iż podzielę zdanie innych blogerów i zostanę oczarowana światem, który stworzyła pani Ryan. 

Marzenia to olej napędowy w walce o szczęśliwą przyszłość. To one powodują, że rzeczy niemożliwe stają się łatwiejsze do osiągnięcia i dają siłę do tego by stawić pierwszy, najtrudniejszy krok. Czasami jednak nawet one nie wystarczą do tego by zmusić człowieka do działania. Podobną siłę daje tylko i wyłącznie nieznośne, budzące grozę przeczucie czającego się w pobliżu niebezpieczeństwa. "Las zębów i rąk" to budząca przerażenie i rozpacz opowieść, która na długo po skończeniu lektury nie daje o sobie zapomnieć. Niezwykłość owej pozycji zaskakuje niemal na każdym kroku. Stawia wiele pytań, na które niesposób znaleźć jednoznacznych odpowiedzi i zmusza czytelnika do tego by choć przez chwilę zastanowił się nad własnym życiem. Przede wszystkim jednak to opowieść o sile marzeń, które stanowią nieskończone źródło nadzieji - jedyne światło w ciemności, które choć czasem wydaje się przygasać, nigdy nie znika w pełni.

Proza  Carrie Ryan, jak już wcześniej wspomniałam, zaskakuje. Amerykańska autorka buduje świat,  który rządzi się własnymi prawami. Świat, które mógłby stanowić odzwierciedlenie najgorszych koszmarów chyba każdego z nas. I świat, w którym marzenia, miłość, a czasem również i przyjaźń, nie mają racji bytu. To okrutna rzeczywistość, w której dobro jednostki zostaje pominięte dla dobra ogółu.  Okrutna, ale przy tym fascynująca. Bo czy żyjący za ogrodzeniem Nieuświęceni rzeczywiście tak bardzo różnią się od mieszkańców osady? Czy to możliwe by wirus pozbawił ich wszelkich ludzkich uczuć, a jedynym sensem ich istnienia było wieczne zaspokoajanie głodu?

Na uwagę zasługują również wykreowani przez autorkę bohaterowie, w szczególności Mary, która stanowi zresztą również jedynego narratora historii. To postać rozdarta między powinnością a marzeniami. Bohaterka, która ślepo wierzy w rzeczywistość dziecięcych snów i, która chyba jako jedna z ostatnich ludzi została obdarzona silną umiejętnością empatii. Mary z pewnością nie jest osobą nieustraszoną. Nie raz otwarcie przyznaje się do własnych słabości, odczuwa lęk przed otaczającą ją rzeczywistością równocześnie jednak nic nie potrafi zgasić w niej iskierki nadzieji, którą zapaliły w niej marzenia. Wszystko to sprawia, że Mary staje się dla nas jeszcze bardziej realna.

Język jakim posługuje się autorka jest niezwykle plastyczny. Autorka używa słów, które oddziaływują na nasze zmysły i pozwalają w pełni zanurzyć się w stworzonej przez nią historii. Opowieść pani Ryan przepełniona jest emocjami i to właśnie one stanowią jej największy atut, gdyż pozwalają nam na wczucie się w sytuaję rozgrywającą sie na kartach powieści. W trakcie lektury na przemian towarzyszy nam paraliżujący strach, nieznośne poczucie odniesionej porażki, ale również nadzieja, o której padło już tyle słów.

"Las zębów i rąk" to pięknie wydana opowieść o sile jaką dają nam marzenia. Mimo iż stanowi ona debiut literacki amerykańskiej autorki, zaskakuje cudownym, przepełnionym emocjami i plastycznym językiem, a także niezwykle realistycznie nakreślonymi portretami bohaterów. Powieść Carrie Ryan to bezwątpienia opowieść niezwykła, a przede wszystkim niepowtarzalna. Mimo iż z założenia została ona skierowana do nastoletniego grona czytelników, również starsze osoby powinny odnaleźć w niej coś co sprawi, że powieść ta na długo zapadnie w ich pamięci. 

„To jest jak gra, w którą bawiliśmy się w szkole, jeszcze w dzieciństwie. Siadaliśmy w kółku, jeden z uczniów szeptał jakieś zdanie wprost do ucha kolejnej osoby i to, co powiedział, krążyło wśród nas, dopóki ostatni w kręgu nie powiedział na głos tego, co usłyszał – tylko po to, by okazało się, że jego słowa wcale nie przypominają tych, które wymyślił pierwszy z uczniów. I tak wygląda teraz nasze życie.”

Ocena: 9/10

Las zębów i rąk

Las zębów i rąk | śmiercionośne fale | Miejsca ciemne i puste


Za niepowtarzalne wrażenia w trakcie lektury niezmiernie dziękuję wydawnictwu Papierowy Księżyc